පොලිසියට නව බලතල දෙන පනත පාර්ලිමේන්තුවට – පුද්ගලිකත්වය සහ මහජන නිරීක්ෂණය පිළිබඳ දැඩි විවාදයක්!

විශේෂ දේශීය දේශපාලන සහ නීති පුවත් විවරණය – දකුණු දිග දියත (Lions Roar Aotearoa)

වෙලින්ටන් (Wellington) — 2026 මාර්තු 27 — නවසීලන්ත පොලිසියට මහජනතාව රඳවා තබා ගැනීමට, ඉවත් කිරීමට සහ තොරතුරු රැස් කිරීමට අතිරේක බලතල ලබා දීම සඳහා වන “පොලිස් සංශෝධන පනත් කෙටුම්පත” (Policing Amendment Bill) පොලිස් අමාත්‍ය මාර්ක් මිචෙල් (Mark Mitchell) විසින් පාර්ලිමේන්තුවට ඉදිරිපත් කර තිබේ. මෙමගින් පොලිසියට අපරාධ මැඩලීමට අවශ්‍ය “පොදු බුද්ධිය” (Common sense) නැවත ලබා දෙන බව රජය පවසන අතර, විපක්ෂය සහ නීති විශාරදයින් පවසන්නේ මෙය මහජනතාව සමූහ නිරීක්ෂණයකට (Mass Surveillance) ලක් කිරීමේ අනතුරක් පවතින බවයි.

1. පනත මගින් ලැබෙන නව බලතල

මෙම පනත මගින් පොලිසියට ප්‍රධාන ක්ෂේත්‍ර දෙකක් යටතේ බලතල හිමිවේ:

• තොරතුරු සහ වීඩියෝ පටිගත කිරීම: පොලිස් නිලධාරීන්ට ප්‍රසිද්ධ ස්ථානවලදී කෙටි වීඩියෝ දර්ශන පටිගත කිරීමට සහ බුද්ධි තොරතුරු (Intelligence purposes) සඳහා දත්ත රැස් කිරීමට අවසර ලැබේ.
• ප්‍රදේශ තහනම් කිරීම සහ දඩ ගැසීම: මහජන පීඩාවක් හෝ කලහකාරී තත්ත්වයක් ඇති වීමට පෙර එම ප්‍රදේශ තාවකාලිකව වසා දැමීමටත්, නියෝග කඩ කරන්නන්ට ඩොලර් 1000ක දඩයක් හෝ මාස 3ක සිර දඬුවමක් ලබා දීමටත් බලය හිමිවේ.

2. මාඕරි (Māori) තරුණයින් සහ දරුවන් පිළිබඳ අවධානය

මෙම පනත සම්බන්ධයෙන් ඇති ප්‍රධානතම විවේචනයක් වන්නේ මීට පෙර පොලිසිය විසින් අවසරයකින් තොරව ලබාගත් ඡායාරූප දසදහස් ගණනකින් වැඩි ප්‍රමාණයක් මාඕරි තරුණයින්ගේ වීමයි.

• සංඛ්‍යාලේඛන: 2020 වසරේ සිදුකළ විමර්ශනයකදී හෙළි වූයේ පොලිසිය විසින් නීති විරෝධී ලෙස රැස් කළ දත්ත පද්ධතියේ සිටි පිරිසෙන් සැලකිය යුතු ප්‍රතිශතයක් මාඕරි ජාතික තරුණයින් බවයි.
• විවේචන: හරිත පක්ෂයේ පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රී තමතා පෝල් (Tamatha Paul) පවසන්නේ මෙම පනත සාමාන්‍ය වැසියන්ට වඩා මාඕරි ජනතාවට සහ දරුවන්ට අහිතකර ලෙස බලපානු ඇති බවයි. ළමා කොමසාරිස් ආචාර්ය ක්ලෙයාර් අක්මඩ් (Dr. Claire Achmad) ද මේ පිළිබඳව සිය දැඩි කනස්සල්ල පළ කර තිබේ.

3. පුද්ගලිකත්වය සහ “අඩු ප්‍රමිතීන්” පිළිබඳ ගැටලුව

පුද්ගලිකත්ව කොමසාරිස් (Privacy Commissioner) මයිකල් වෙබ්ස්ටර් පවසන්නේ තොරතුරු රැස් කිරීම සඳහා පොලිසියට ලබා දී ඇති නිර්ණායක ඉතා ලිහිල් (Low bar) බවයි. පොලිස් සේවකයෙකුට එම තොරතුරු ප්‍රයෝජනවත් යැයි “සිතෙන්නේ නම්” පමණක් දත්ත රැස් කිරීමට මෙහිදී අවසර ලැබීම අවදානම් සහගත බව ඔහු පෙන්වා දෙයි.

නමුත් පොලිස් අමාත්‍ය මාර්ක් මිචෙල් අවධාරණය කරන්නේ මෙය සාමාන්‍ය ජනතාව නිරීක්ෂණය කිරීමක් නොව, අපරාධකරුවන් හසු කර ගැනීමට පොලිසියට තිබූ අහිමි වූ බලතල නැවත ලබා දීමක් පමණක් බවයි.