ඉන්ධන අර්බුදය හමුවේ සතිපතා ආහාර මිල නිරීක්ෂණය කිරීමට ස්ටැට්ස් නිව්සීලන්තය (Stats NZ) ‘ග්රොසේව්’ (Grosave) මිල සංසන්දනාත්මක යෙදුම භාවිත කරයි!
වෙලින්ටන්, නිව්සීලන්තය —
පවතින ඉන්ධන අර්බුදකාරී තත්ත්වය හමුවේ සතිපතා ආහාර ද්රව්යවල මිල වෙනස්වීම් කඩිනමින් නිරීක්ෂණය කිරීම සඳහා ‘ග්රොසේව්’ (Grosave) නමැති ප්රධාන පෙළේ සිල්ලර බඩු මිල සංසන්දනාත්මක යෙදුමෙන් (grocery comparison app) දත්ත රැස් කිරීමට ස්ටැට්ස් නිව්සීලන්තය (Stats NZ) පියවර ගෙන තිබේ. පරිශීලකයින් 70,000කට වැඩි පිරිසක් විසින් භාවිතා කරනු ලබන මෙම යෙදුම, අන්තර්ජාල සාප්පු ලැයිස්තුවලට අනුව ප්රාදේශීය සුපිරි වෙළඳසැල්වල ලාභම භාණ්ඩ ඉක්මනින් සොයා ගැනීමට පහසුකම් සපයයි. නිව්සීලන්ත වෙළඳපොලේ පවතින එවැනි යෙදුම් තුන අතරට ‘Grocer’ සහ මෑතකදී හඳුන්වා දුන් ‘CheckMyTrolley’ යන යෙදුම්ද අයත් වේ.
මධ්යම පෙරදිග ගැටුම් හේතුවෙන් ඉන්ධන මිල ඉහළ යාම සහ එමඟින් වැඩිවන ප්රවාහන පිරිවැය පාරිභෝගික ආහාර මිල කෙරෙහි බලපාන ආකාරය නිරීක්ෂණය කිරීම සඳහා ස්ටැට්ස් නිව්සීලන්තය විසින් මෙම සතිපතා දත්ත භාණ්ඩාගාරය (The Treasury) වෙත ලබා දෙනු ලබයි. ඉන්ෆොමිට්රික්ස් (Infometrics) ආයතනයේ ප්රධාන ආර්ථික විද්යාඥ බ්රැඩ් ඔල්සන් (Brad Olsen) පෙන්වා දෙන පරිදි, මෙමඟින් අර්බුදකාරී සමයක ආහාර මිල ගමන් කරන දිශාව පිළිබඳ කල්තියා ඇඟවීමක් ලබා ගැනීමට හැකි වේ. කෙසේ වෙතත්, සතිපතා ලැබෙන දත්තවල විශේෂ වට්ටම් මිල ගණන් සහ සැබෑ මිල ඉහළ යාම් වෙන්කර හඳුනා ගැනීම යම් අභියෝගයක් විය හැකි බව ඔහු සඳහන් කරයි.
පාරිභෝගික මිල දර්ශකය සහ නව දත්ත සැකැස්ම
ජුනි මාසයේදී සියයට 4.1ක ඉහළ අගයක් ගත් පාරිභෝගික මිල දර්ශකය (CPI) වැනි නිත්ය උද්ධමන මිනුම්වලට අමතරව මෙම සතිපතා දත්ත රැස් කිරීම සිදු කෙරේ. ඉන්ධන, විදුලිය සහ නිවාස පිරිවැය ඉහළ යාම හේතුවෙන් එම උද්ධමන වර්ධනය සිදු වූ අතර, ආහාර මිලෙහි යම් අඩුවීමක් මඟින් එය සමනය විය. සෑම මසකම සුපිරි වෙළඳසැල් සැපයුම් දත්ත ලබා ගන්නා ස්ටැට්ස් නිව්සීලන්තය, භාණ්ඩාගාරයේ විශේෂ ඉල්ලීමක් මත මෙම යෙදුම් දත්ත තාවකාලික පදනමක් මත එකතු කිරීම ආරම්භ කර ඇත.
මෙම නව සතිපතා දර්ශකය මිල ඉහළ යාමේ මුල් ලක්ෂණ හඳුනා ගැනීමට අතිශය ප්රයෝජනවත් වුවද, එය කිසිසේත්ම නිල ආහාර මිල දර්ශකය (Food Price Index) වෙනුවට ආදේශකයක් නොවන බව ස්ටැට්ස් නිව්සීලන්තයේ ප්රකාශකයෙක් පැහැදිලි කළේය.
