ශ්රී ලංකා දේශීය ආදායම් සංශෝධන පනත් කෙටුම්පත අද පාර්ලිමේන්තුවට! බදු පැහැරහරින්නන්ට අපරාධ නඩු පැවරීමේ සූදානමකට විපක්ෂයේ දැඩි විරෝධය
විශේෂ ශ්රී ලංකා දේශපාලන සහ ආර්ථික පුවත් විවරණය — දියත නිවුස් නිවුසීලන්තය (Diyatha News New Zealand)
2026 මැයි 19 (කොළඹ) — ශ්රී ලංකා පාර්ලිමේන්තුව අද (මැයි 19) සිට ලබන 22 වනදා දක්වා යළි රැස්වීමට නියමිත අතර, මෙරට සමස්ත බදු ව්යුහයට දැඩි බලපෑමක් එල්ල කරන දේශීය ආදායම් සංශෝධන පනත් කෙටුම්පත (Inland Revenue Amendment Bill) දෙවන වර කියවීමේ විවාදය අද පෙරවරු 9.30ට ආරම්භ වීමට නියමිතය.
රජය පවසන්නේ මෙමඟින් පවතින බදු ක්රමය ලිහිල් හා සරල කිරීමට බලාපොරොත්තු වන බව වුවද, බදු ගෙවීම් පැහැරහරින හෝ ප්රමාද කරන පුද්ගලයන්ට එරෙහිව අපරාධමය නඩු පැවරීමට (Criminal prosecution) මෙම පනත හරහා රජය සූක්ෂ්ම ලෙස උත්සාහ කරන බව පවසමින් ප්රධාන විපක්ෂය වන සමගි ජන බලවේගය (SJB) මීට එරෙහිව දැඩි සංශෝධන ඉදිරිපත් කිරීමට සූදානම් වේ.
මේ සතියේ පාර්ලිමේන්තු න්යාය පත්රය, බදු සංශෝධන සහ ඊට එල්ල වන දේශපාලන විවේචන පිළිබඳ සවිස්තරාත්මක වාර්තාව මෙන්න:
🏛️ 1. මේ සතියේ පාර්ලිමේන්තු න්යාය පත්රය සහ ප්රධාන විවාද
පාර්ලිමේන්තු මහලේකම් කාර්යාලය සඳහන් කරන පරිදි ඉදිරි දින හතර තුළ මෙරට ආර්ථිකයට අතිශය තීරණාත්මක විවාද රැසක් පැවැත්වීමට නියමිතය:
- අද (මැයි 19): දේශීය ආදායම් සංශෝධන පනත් කෙටුම්පත දෙවන වර කියවීමේ විවාදය.
- හෙට (මැයි 20): ශ්රී ලංකා මහබැංකුව (Central Bank of Sri Lanka) විසින් නිකුත් කරන ලද 2025 වර්ෂය සඳහා වන ආර්ථික සමාලෝචන වාර්තාව (Annual Economic Review) පිළිබඳ සභාව කල්තැබීමේ විවාදය.
- අනිද්දා (මැයි 21): වත්මන් විදේශ විනිමය අර්බුදය හමුවේ පනවා ඇති ආනයන සහ අපනයන පාලන පනත යටතේ වන නව රෙගුලාසි ත්රිත්වයක් විවාදයට ගැනීම.
- මැයි 22 (සිකුරාදා): අභාවප්රාප්ත වූ හිටපු පාර්ලිමේන්තු මන්ත්රීවරුන් වෙනුවෙන් ශෝක ප්රකාශ යෝජනා (Condolence motions) ඉදිරිපත් කිරීම.
💰 2. “බදු ක්රමය සරල කරනවා” — රජයේ ස්ථාවරය
ආර්ථික සංවර්ධන නියෝජ්ය අමාත්ය නිශාන්ත ජයවීර මහතා ප්රකාශ කළේ, අද දින ඉදිරිපත් කරන නව දේශීය ආදායම් සංශෝධන පනත් කෙටුම්පතේ මූලිකම අරමුණ වන්නේ දැනට ලංකාවේ පවතින සංකීර්ණ බදු ක්රියාවලිය (Tax system) මහජනතාවට සහ ව්යාපාරිකයන්ට පහසු වන පරිදි සරල කිරීම බවයි. බදු දැල පුළුල් කිරීම සහ රාජ්ය ආදායම ඉහළ නංවා ගැනීම සඳහා මෙම වෙනස්කම් අත්යවශ්ය බව රජය අවධාරණය කරයි.
⚖️ 3. “බදු ප්රමාදයට හිරේ යවන්න හදනවා” — විපක්ෂයේ චෝදනාව
කෙසේ වුවද මෙම පනතේ අඩංගු ඇතැම් දැඩි කොන්දේසි පිළිබඳව විපක්ෂය නියෝජනය කරන සමගි ජන බලවේගයේ පාර්ලිමේන්තු මන්ත්රී අජිත් පී. පෙරේරා මහතා දැඩි විවේචනයක් එල්ල කළේය. ඔහු පෙන්වා දෙන්නේ වත්මන් ආර්ථික පීඩනය (Economic crisis) හමුවේ යම් හෙයකින් බදු ගෙවීම් ප්රමාද වන සාමාන්ය ව්යාපාරිකයන් හෝ පුද්ගලයන් පවා දණ්ඩනීය අපරාධකරුවන් (Criminal offenders) බවට පත් කරමින් ඔවුන්ට එරෙහිව අපරාධ නඩු පැවරීමට රජය මෙම කෙටුම්පත හරහා සූදානම් වන බවයි. ඊට එරෙහිව පාර්ලිමේන්තුවේදී දැඩි ලෙස සංශෝධන ගෙන එන බව විපක්ෂය පවසයි.
දියත නිවුස් දේශීය විවරණය 🦁⚖️🌏
ජාත්යන්තර මුල්ය අරමුදලේ (IMF) කොන්දේසි සහ ශ්රී ලංකාවේ ණය ප්රතිව්යුහගතකරණ ක්රියාවලිය මධ්යයේ, රාජ්ය ආදායම ස්ථාවර කරගැනීම සඳහා රජයට බදු ප්රතිසංස්කරණ සිදුකිරීමට සිදුවීම තේරුම් ගත හැක. විශේෂයෙන්ම හෙට දින විවාදයට ගැනීමට නියමිත මහබැංකුවේ 2025 ආර්ථික සමාලෝචන වාර්තාව මඟින් ද රටේ මූල්ය විනය (Fiscal discipline) පවත්වා ගැනීමේ වැදගත්කම පෙන්වා දෙනු ඇත.
කෙසේ වුවද, විපක්ෂය පෙන්වා දෙන පරිදි සිවිල් බදු ආරවුල් (Civil tax disputes) හෝ ප්රමාදයන් සඳහා සෘජුවම අපරාධමය නීති (Criminal charges) ආදේශ කිරීමට යාම අනතුරුදායකය. මක්නිසාද යත්, වත්මන් ඉහළ ජීවන වියදම සහ ව්යාපාර කඩා වැටීම් හමුවේ පීඩා විඳින මෙරට මධ්යම පාන්තික ව්යාපාරිකයන් තවදුරටත් අධෛර්යමත් වීමට මෙය හේතුවක් විය හැකි බැවිනි. බදු පැහැරහරින මහා පරිමාණ ජාවාරම්කරුවන් සහ සාමාන්ය බදු ගෙවන්නන් අතර පවතින වෙනස හඳුනාගෙන, නීතිය ක්රියාත්මක කිරීමේ විනිවිදභාවයක් පැවතීම රටේ ආර්ථික ඉදිරියට අත්යවශ්ය වේ.
