ශ්රී ලංකාවේ (Sri Lanka) 15 වන ජන හා නිවාස සංගණන වාර්තාව – වෙනස් වන ජන සමාජයේ දත්තමය පිළිබිඹුව
විශේෂ වාර්තාව – දියත නිවුස් නිව්සීලන්තය (Diyatha News New Zealand)
කොළඹ, ශ්රී ලංකාව — 2026 අප්රේල් 11 (සෙනසුරාදා) — ශ්රී ලංකාවේ නවතම සංගණන දත්ත වලට අනුව මෙරට සමස්ත ජනගහනය මිලියන 21 ඉක්මවා ඇති අතර, ජනගහන ව්යුහය වේගයෙන් වයස්ගත වන බව නිරීක්ෂණය වී ඇත. එසේම විවාහ ප්රවණතා, අධ්යාපන මට්ටම සහ ජීවන තත්ත්වයේ කැපී පෙනෙන විචල්යයන් රැසක් මෙමගින් අනාවරණය වේ.
1. ජනගහනය සහ ඝනත්වය: ගම්පහ දිස්ත්රික්කය පෙරමුණට
වාර්තාගත දත්ත අනුව ශ්රී ලංකාවේ සමස්ත ජනගහනය 21,781,800ක් ලෙස සටහන් වේ. රටේ සමස්ත ජනගහන ඝනත්වය වර්ග කිලෝමීටරයකට පුද්ගලයින් 350ක් දක්වා ඉහළ ගොස් ඇත.
- පළාත් මට්ටමින්: සමස්ත ජනගහනයෙන් 28.1%ක් බස්නාහිර පළාතේ පදිංචිව සිටින අතර එය මෙරට වැඩිම ජනගහනය සහිත පළාත වේ.
- දිස්ත්රික් මට්ටමින්: වැඩිම ජනගහනයක් සහිත දිස්ත්රික්කය ලෙස ගම්පහ (2,436,142) වාර්තා වන අතර, අඩුම ජනගහනය මුලතිව් (122,619) දිස්ත්රික්කයෙන් වාර්තා වේ.
2. වයස්ගත වන ජනගහනය සහ ස්ත්රී පුරුෂ භාවය
ශ්රී ලාංකීය සමාජය වේගයෙන් වයස්ගත වීම කරා ගමන් කරන බව මෙම දත්ත මගින් තහවුරු වේ.
- වයෝවෘද්ධ ජනගහනය: අවුරුදු 60 සහ ඊට වැඩි පුද්ගලයින්ගේ ප්රතිශතය 18.0% දක්වා ඉහළ ගොස් ඇති අතර ළමා ජනගහනය (අවුරුදු 15ට අඩු) 20.7% දක්වා පහත වැටී ඇත.
- මධ්යස්ථ වයස: 2012 වසරේ පැවති මධ්යස්ථ වයසට වඩා වසර 5කින් වැඩි වී වර්තමානයේ එය අවුරුදු 35ක් ලෙස සටහන් වේ.
- ස්ත්රී-පුරුෂ අනුපාතය: ජාතික මට්ටමින් ස්ත්රීන් 100කට පුරුෂයින් 93.1ක් සිටින අතර, එය 2012 වසරේ පැවති 93.8ට වඩා අඩු අගයකි. මෙයින් පෙනී යන්නේ කාන්තා ජනගහනය පුරුෂ ජනගහනයට වඩා සාපේක්ෂව වැඩි වෙමින් පවතින බවයි.
3. විවාහය සහ පවුල් ඒකකවල වෙනස්කම්
විවාහය සම්බන්ධයෙන් මෙරට ජනතාවගේ ආකල්ප සහ ප්රවණතා විශාල වෙනසකට ලක්ව ඇති බව පෙනේ.
- විවාහ නොවීම: සමස්ත ජනගහනයෙන් 41.8%ක් කිසි දිනෙක විවාහ නොවූවන් වන අතර, 2012 දී මෙම අගය පැවතියේ 30%ක් ලෙස පමණි.
- විවාහ වන වයස: විවාහ වන සාමාන්ය වයස පුරුෂයින් සඳහා 29.2ක් දක්වාත්, කාන්තාවන් සඳහා 25.6ක් දක්වාත් ඉහළ ගොස් ඇත.
- වැන්දඹුභාවය: වයස අවුරුදු 65 සහ ඊට වැඩි පිරිස අතර වැන්දඹුභාවය කාන්තාවන් අතර ඉහළ මට්ටමක පවතී (44.2%).
- තනි පුද්ගල නිවාස: මෙරට සමස්ත නිවාස වලින් 10.5%ක (640,704) ජීවත් වන්නේ තනි පුද්ගලයින්ය. ඉන් බහුතරය ජ්යෙෂ්ඨ පුරවැසියන් වන අතර, ඔවුන්ගෙන් 71.3%ක්ම කාන්තාවන් වීම සමාජීය වශයෙන් විශේෂ අවධානයක් යොමු කළ යුතු කරුණකි.
4. ජනවර්ගය සහ ආගමික සංයුතිය
ශ්රී ලංකාවේ විවිධ ජනවර්ග සහ ආගම් වල විසිරීම පහත පරිදි වාර්තා වේ:
- ජනවර්ගය:
- සිංහල: 16,144,037 (74.12%)
- ශ්රී ලංකා දෙමළ: 2,681,627 (12.31%)
- ශ්රී ලංකා මුස්ලිම්: 2,283,246 (10.47%)
- ඉන්දීය දෙමළ: 600,360 (2.76%)
- බර්ගර් (31,721), මැලේ (26,650), වැදි (1,373) ඇතුළු අනෙකුත් සුළු ජනවර්ග.
- ආගම:
- බෞද්ධ: 69.8%
- හින්දු: 12.6%
- ඉස්ලාම්: 10.7%
- රෝමානු කතෝලික: 5.6%
- අනෙකුත් ක්රිස්තියානි: 1.3%
5. අධ්යාපනය සහ ඩිජිටල් සාක්ෂරතාව
අධ්යාපන ක්ෂේත්රය තුළ ශ්රී ලංකාව ලබා ඇති ප්රගතිය ඉහළ මට්ටමක පවතී.
- තෘතියික අධ්යාපනය: උසස් අධ්යාපන සුදුසුකම් සහිත පිරිස 18.2% සිට 26.2% දක්වා ඉහළ ගොස් ඇති අතර එහිදී කාන්තාවන්ගේ සහභාගීත්වය කැපී පෙනේ.
- ඩිජිටල් සාක්ෂරතාව: සමස්ත ඩිජිටල් සාක්ෂරතාව 67.6%ක් වැනි ඉහළ අගයක් ගන්නා අතර, තරුණ පරපුර (අවුරුදු 15-24) මෙහි ප්රමුඛතාවය ගනී. සුවිශේෂී කරුණක් වන්නේ අවුරුදු 70 ඉක්මවූ පිරිස අතර පවා 15%ක ඩිජිටල් සාක්ෂරතාවක් පැවතීමයි.
6. නිවාස තත්ත්වය සහ සන්නිවේදන පහසුකම්
ජනතාවගේ ජීවන තත්ත්වයේ ගුණාත්මක වර්ධනයක් නිවාස දත්ත මගින් පෙන්නුම් කරයි.
- විදුලිය සහ ජලය: ජාතික විදුලිබල පද්ධතියෙන් විදුලිය ලබන නිවාස ප්රතිශතය 98%ක් වන අතර, 92.2%කට පිරිසිදු පානීය ජල පහසුකම් පවතී.
- ඉන්ධන භාවිතය: ආහාර පිසීම සඳහා ගෑස් භාවිතය (42.4%) ඉහළ ගොස් ඇති අතර භූමිතෙල් භාවිතය 1.6% දක්වා ඉතා පහළ අගයකට පත්ව ඇත.
- සන්නිවේදනය: මෙරට නිවාස ඒකක වලින් 93.8%කටම ජංගම දුරකථන පහසුකම් පවතී.
7. සෞඛ්යය සහ ආබාධිතභාවය: බෝ නොවන රෝගවල අභියෝගය
රටෙහි සෞඛ්ය ක්ෂේත්රයට බරපතල තර්ජනයක් වී ඇත්තේ බෝ නොවන රෝග ව්යාප්තියයි.
- බෝ නොවන රෝග: සමස්ත ජනගහනයෙන් 19.2%ක් (මිලියන 4.187) බෝ නොවන රෝග වලින් පීඩා විඳිති. මින් බහුතරය අධි රුධිර පීඩනය සහ දියවැඩියාවෙන් පෙළෙන රෝගීන්ය.
- වැඩිහිටි සෞඛ්යය: වයස අවුරුදු 60ට වැඩි ජනගහනයෙන් අඩකට වඩා වැඩි පිරිසක් අවම වශයෙන් එක් නිදන්ගත රෝගයකින් හෝ පෙළෙන බව හඳුනාගෙන ඇත.
- ආබාධිතභාවය: සෑම පුද්ගලයින් 1,000කට 35 දෙනෙකු බැගින් විවිධ ක්රියාකාරී අපහසුතාවලින් පෙළෙන බව වාර්තා වේ.
8. සංක්රමණ සහ රැකියා නියුක්තිය
- ජීව කාලීන සංක්රමණ: මෙරට ජනගහනයෙන් 13%ක් තම උපන් ස්ථානයෙන් බැහැරව පදිංචි වී ඇත. සංක්රමණිකයන්ගේ ප්රධානතම ගමනාන්තය බවට ගම්පහ දිස්ත්රික්කය පත්ව ඇති අතර කොළඹ දෙවන ස්ථානය ගනී.
- විදේශගත වීම: තාවකාලිකව විදේශගතව සිටින පිරිස 672,249ක් වන අතර ඉන් 61.3%ක්ම පුරුෂයින්ය.
- ශ්රම බලකාය: සමස්ත ශ්රම බලකා සහභාගීත්වය 47.3%ක් වන අතර, කාන්තා සහභාගීත්වය තවමත් 28.9% වැනි අඩු මට්ටමක පවතී.
- විරැකියාව: සමස්ත විරැකියාව 6%ක් වන අතර, අවුරුදු 20-24 අතර තරුණ පිරිස අතර විරැකියාව ඉහළ මට්ටමක පවතී.
