මැදපෙරදිගට දහස් ගණනක ඇමරිකානු සේනා? ඉරාන ගෑස් නිධිය විනාශ කරන බවට ට්‍රම්ප්ගෙන් තර්ජනයක්!

ලෝක පුවත් සහ යුද විමර්ශන වාර්තාව – දියත නිවුස් නිව්සීලන්තය (Diyatha News New Zealand)

වොෂින්ටන්/ටෙහෙරාන් — 2026 මාර්තු 19 — ඉරානය සමඟ පවතින ගැටුම තීරණාත්මක අදියරකට එළඹෙමින් පවතින අතර, ඇමරිකානු ගොඩබිම් හමුදා ඉරාන වෙරළ තීරයට සහ තෙල් නිධි ආසන්නයට යැවීමේ විකල්පයන් ජනාධිපති ට්‍රම්ප්ගේ අවධානයට යොමු වී ඇත. මේ අතර, යුද වියදම් පියවා ගැනීම සහ ආයුධ නිෂ්පාදනය ඉහළ නැංවීම සඳහා පෙන්ටගනය ඩොලර් බිලියන 200කට අධික අතිරේක ප්‍රතිපාදන ඉල්ලා තිබේ.

1. ට්‍රම්ප්ගේ යුද සැලසුම් සහ භට පිරිස් යෙදවීම

රොයිටර් පුවත් සේවයට අනුව, ඇමරිකානු නිලධාරීන් කිහිප දෙනෙකු පෙන්වා දෙන්නේ ට්‍රම්ප් සලකා බලන ප්‍රධාන විකල්ප මෙසේ බවයි:

• හෝමුස් සමුද්‍ර සන්ධිය පාලනය: නෞකාවලට ආරක්ෂිතව ගමන් කිරීමට ඉඩ සැලසීම සඳහා ඉරාන වෙරළ තීරයට භට පිරිස් යැවීම.
• ඛාර්ග් දූපත (Kharg Island): ඉරානයේ ප්‍රධාන තෙල් මධ්‍යස්ථානයක් වන මෙහි පාලනය නතු කර ගැනීම.
• යුරේනියම් නිධි අත්පත් කර ගැනීම: ඉරානය සතු පොහොසත් කරන ලද යුරේනියම් තොග සිය භාරයට ගැනීමට ගොඩබිම් හමුදා යෙදවීම.

2. දකුණු පාර්ස් (South Pars) ගෑස් නිධියට එල්ල වූ තර්ජනය

ඉරානය විසින් කටාර් රාජ්‍යයට මිසයිල ප්‍රහාර එල්ල කිරීමට ප්‍රතිචාර වශයෙන්, ලොව විශාලතම ස්වාභාවික ගෑස් නිධිය වන ‘සවුත් පාර්ස්’ සම්පූර්ණයෙන්ම විනාශ කරන බවට ට්‍රම්ප් සමාජ මාධ්‍ය හරහා තර්ජනය කර ඇත.

• පසුබිම: ඊශ්‍රායලය විසින් ඉරානයේ ගෑස් නිධිවලට එල්ල කළ ප්‍රහාරයකට පළිගැනීමක් ලෙස ඉරානය කටාර් වෙත ප්‍රහාර එල්ල කර තිබුණි.
• ආර්ථික බලපෑම: ඉරානයේ විදුලි නිෂ්පාදනයෙන් 80%ක්ම සිදුවන්නේ ස්වාභාවික ගෑස් මගිනි. මෙම නිධිය විනාශ වුවහොත් ඉරානය අඳුරේ වැටෙනු ඇත.

3. ගෝලීය බලශක්ති අර්බුදය සහ නාවික ගමනාගමනය

පෙබරවාරි 28 වැනිදා ආරම්භ වූ මෙම යුද්ධය හේතුවෙන් ලෝකයේ තෙල් ප්‍රවාහනයෙන් පහෙන් එකක් සිදුවන හෝමුස් සමුද්‍ර සන්ධිය අඩපණ වී ඇත.

• නාවික ප්‍රහාර: අද උදෑසන ද කටාර් වෙරළට ඔබ්බෙන් වූ නෞකාවකට ප්‍රහාරයක් එල්ල වී ඇති අතර, එහි කාර්ය මණ්ඩලය ආරක්ෂිත බව වාර්තා වේ.
• සැටලයිට් ඡායාරූප: එක්සත් අරාබි එමීර් රාජ්‍යයේ පිහිටි ඇමරිකානු ගුවන් කඳවුරකට (Al Dhafra) ඉරානය එල්ල කළ ප්‍රහාරවලින් සිදු වූ දැඩි හානිය චන්ද්‍රිකා ඡායාරූප මගින් තහවුරු වී ඇත.

4. රාජ්‍ය තාන්ත්‍රික ගැටුම්

ප්‍රංශ ජනාධිපති එමානුවෙල් මැක්‍රොන් මෙම ප්‍රහාර වහාම නතර කරන ලෙස ඉල්ලා සිටියද, ඉරාන විදේශ අමාත්‍යවරයා එය දැඩි ලෙස විවේචනය කළේය. ඊශ්‍රායලය විසින් ඉරානයට එල්ල කරන ප්‍රහාර ගැන මැක්‍රොන් නිහඬව සිටීම “කනගාටුදායක” බව ඉරානය පවසයි.