බ්රිතාන්යයේ නව අගමැතිවරයා ලෙස ඇන්ඩි බර්නම් පත්වේ: දශකයක් තුළ 7 වැනි අගමැතිවරයාගෙන් නව යුගයක ආරම්භයක්
දියත නිවුස් නිව්සීලන්තය (Diyatha News New Zealand)
2026 ජූලි 21 — බ්රිතාන්ය දේශපාලන ඉතිහාසයේ තවත් තීරණාත්මක හැරවුම් ලක්ෂයක් සනිටුහන් කරමින්, ග්රේටර් මැන්චෙස්ටර්හි හිටපු නගරාධිපති සහ අග්රපෙළ කම්කරු පක්ෂ (Labour Party) ප්රවීණ දේශපාලනඥයෙකු වන ඇන්ඩි බර්නම් (Andy Burnham) මහතා එරට නව අගමැතිවරයා ලෙස නිල වශයෙන් පත්ව තිබේ. කීර් ස්ටාමර් (Keir Starmer) මහතා අගමැති ධුරයෙන් සහ කම්කරු පක්ෂ නායකත්වයෙන් ඉල්ලා අස්වීමෙන් පසුව, බකිංහැම් මාලිගයේදී තුන්වන චාල්ස් රජු හමුවී නව රජයක් පිහිටුවීම සඳහා කැඳවීම ලැබීමෙන් අනතුරුව ඔහු මෙම ඓතිහාසික තනතුර භාරගත්තේය.
කීර් ස්ටාමර්ගේ ඉල්ලා අස්වීම සහ අභ්යන්තර දේශපාලන අර්බුදය
මීට වසර දෙකකට පෙර එනම් 2024 වසරේදී මහ මැතිවරණයෙන් අතිමහත් ජයක් ලබා ගනිමින් බ්රිතාන්යයේ අගමැති ධුරයට පත්වූ කීර් ස්ටාමර් මහතාට සිය කෙටි ධූර කාලය තුළ දැඩි අභියෝග රැසකට මුහුණ දීමට සිදුවිය. විශේෂයෙන්ම මෑතකදී පැවති පළාත් පාලන මැතිවරණවලදී කම්කරු පක්ෂයට අත්වූ දැඩි පරාජයන් සහ දේශපාලන වැරදි පියවර හේතුවෙන් පක්ෂය තුළ මෙන්ම මහජනතාව අතරද දැඩි අතෘප්තියක් වර්ධනය විය.
විශේෂයෙන්ම ජෝර්ජ් එප්ස්ටීන් හब්පැවතුණු පුද්ගලයෙකු සමඟ සමීප සබඳතා පැවැත්වූ අයෙකු අමෙරිකාවේ බ්රිතාන්ය තානාපතිවරයා ලෙස පත් කිරීම වැනි ආන්දෝලනාත්මක තීන්දු හේතුවෙන් ස්ටාමර්ගේ ජනප්රියතාව දැඩි ලෙස පහළ ගියේය. මෙම අභ්යන්තර පක්ෂ අර්බුදය උච්චාවස්ථාවට පත්වූයේ 2026 ජූනි මස මුල් භාගයේදීය. පක්ෂය තුළ මතුවූ දැඩි පීඩනය සහ ඇන්ඩි බර්නම් විසින් නායකත්ව අභියෝගයක් එල්ල කිරීමත් සමඟ, කීර් ස්ටාමර් ජූනි 22 දින තමා අගමැති ධුරයෙන් ඉල්ලා අස්වන බව ප්රකාශ කළේය.
ඇන්ඩි බර්නම්ගේ දේශපාලන ගමන සහ පාර්ලිමේන්තුවට යළි පිවිසීම
ඇන්ඩි බර්නම් යනු බ්රිතාන්ය දේශපාලනයේ අතිශයින් ජනප්රිය මෙන්ම පුළුල් අත්දැකීම් ඇති නායකයෙකි. ඔහු මීට පෙර ගෝර්ඩන් බ්රවුන් රජය යටතේ සෞඛ්ය අමාත්යවරයා සහ සංස්කෘතික අමාත්යවරයා ලෙස කැබිනට් ධූර හෙබවීය. ඊට අමතරව, 2017 වසරේ සිට ග්රේටර් මැන්චෙස්ටර්හි නගරාධිපතිවරයා ලෙස කටයුතු කරමින් ඔහු ප්රාදේශීය සංවර්ධනය සහ ජනහිතකාමී ප්රතිපත්ති හරහා ඉමහත් ජනප්රියත්වයක් දිනා සිටියේය.
කීර් ස්ටාමර්ගේ ඉල්ලා අස්වීමෙන් පසු අගමැති ධුරයට පත්වීම සඳහා පාර්ලිමේන්තු මන්ත්රීවරයෙකු වීම අත්යවශ්ය කොන්දේසියක් විය. ඒ අනුව, 2026 ජූනි මාසයේදී පැවති පාර්ලිමේන්තු අතුරු මැතිවරණයකින් Makerfield ආසනයෙන් අතිමහත් ජයක් ලබා පාර්ලිමේන්තුවට යළි පිවිසීමට ඔහු සමත් විය. අනතුරුව පැවති පක්ෂ අභ්යන්තර නායකත්ව තරඟයේදී කම්කරු පක්ෂයේ මන්ත්රීවරුන් 401 දෙනෙකුගෙන් 379 දෙනෙකුගේ දැවැන්ත සහයෝගය ලබා ගනිමින් ඔහු පක්ෂ නායකයා ලෙස ඒකමතිකව තේරී පත් විය.
පළමු අගමැති කතාව සහ අනාගත දැක්ම
බකිංහැම් මාලිගයෙන් නිල වශයෙන් අගමැතිවරයා ලෙස පත්ව පැමිණීමෙන් අනතුරුව, 10 ඩਾউনিං වීදිය ඉදිරිපිටදී සිය පළමු අගමැති කතාව පවත්වමින් බර්නම් මහතා රට හමුවේ වැදගත් ප්රතිපත්ති ප්රකාශයක් සිදු කළේය. දශකයක් තුළ බ්රිතාන්යයේ 7 වැනි අගමැතිවරයා ලෙස පත්වීම පිළිබඳව අදහස් දක්වමින් ඔහු සඳහන් කළේ දේශපාලනය කෙරෙහි ජනතාව තුළ ඇති වී තිබෙන කලකිරීම මනා ලෙස තේරුම් ගෙන ඇති බවයි.
- ජනතාවට බලාපොරොත්තුවක් ගෙන ඒම: ජීවන වියදම් අර්බුදයට සහන සැලසීම සහ රට තුළ නව ජාතික එකමුතුවක් ගොඩනැංවීම.
- 10 වසරක ජාතික සැලැස්මක්: ඉදිරි දශකය තුළ බ්රිතාන්යය ආර්ථික හා සමාජීය වශයෙන් පරිවර්තනය කිරීම සඳහා පුළුල් සැලැස්මක් සකස් කිරීම.
- මාවත්වල නිදාගැනීම අවසන් කිරීම: අගමැතිවරයා ලෙස සිය පළමු නියෝගය ලෙස රට තුළ මාවත්වල නිදාගැනීම (rough sleeping) කඩිනමින් අවසන් කිරීමට පියවර ගැනීම.
- බලය විමධ්යගත කිරීම (Devolution): මධ්යම රජයේ බලය අඩු කර, එය ප්රාදේශීය නගර සහ ප්රදේශ වෙත බෙදා හැරීම මඟින් ජනතාවට තීන්දු ගැනීමේ බලය ලබා දීම.
