නවසීලන්තයේ ANZ බැංකුව සමූහ නඩුවකින් පරදියි – ඩොලර් මිලියන 125ක වන්දියක්?

විශේෂ ආර්ථික සහ නීතිමය පුවත් විවරණය — දියත නිවුස් නිවුසීලන්තය (Diyatha News New Zealand)

ඕක්ලන්ඩ් — 2026 මැයි 05 — නවසීලන්තයේ ප්‍රමුඛතම බැංකුවක් වන ANZ බැංකුව, ණය ලබාගත් පාරිභෝගිකයන් පිරිසක් විසින් ගොනු කරන ලද සමූහ නඩුවකින් (Class Action) මහාධිකරණය හමුවේ පරාජයට පත්ව තිබේ. 2003 අංක 1 දරන ණය ගිවිසුම් සහ පාරිභෝගික මූල්‍ය පනත (CCCFA) උල්ලංඝනය කිරීම සම්බන්ධයෙන් මෙම නඩුකරය පවරා තිබුණි.

1. නඩුවට පාදක වූ ගැටලුව

• පද්ධති දෝෂය: 2015 මැයි 30 සිට 2016 මැයි 28 දක්වා කාලය තුළ ANZ බැංකුවේ පරිගණක පද්ධතියක ඇති වූ දෝෂයක් (Coding error) හේතුවෙන්, ණය තොරතුරු ලිපිවල වැරදි දත්ත ඇතුළත් වී ඇත.
• අඩුවෙන් අය කිරීම: මෙම දෝෂය නිසා පාරිභෝගිකයන්ගෙන් මසකට ඩොලර් 2ක් වැනි සුළු මුදලක් අඩුවෙන් අය වී තිබුණද, නීතියට අනුව නිවැරදි තොරතුරු හෙළි නොකිරීම බරපතල වරදකි.
• බලපෑමට ලක්වූ පිරිස: නිවාස ණය ලබාගත් පාරිභෝගිකයන් 17,000ක් පමණ මෙයින් බලපෑමට ලක්ව ඇත.

2. මහාධිකරණ තීන්දුව

මහාධිකරණ විනිසුරු ජෙෆ්රි වෙනින්ග් (Justice Geoffrey Venning) මහතා සිය තීන්දුව මගින් පෙන්වා දුන්නේ:

• බැංකුව විසින් පාරිභෝගිකයන්ට ලබාදුන් තොරතුරු වැරදි සහ දෝෂ සහිත බැවින් එය CCCFA පනතේ 22 වැනි වගන්තිය උල්ලංඝනය කිරීමක් බවයි.
• එම දෝෂය පැවති කාලසීමාව සඳහා පාරිභෝගිකයන්ගෙන් අය කළ පොලී සහ ගාස්තු (Costs of borrowing) යළි ගෙවීමට බැංකුව බැඳී සිටින බවයි.
• දැනට නඩුව ගොනු කළ ප්‍රධාන පැමිණිලිකරුවන්ට ඩොලර් 32,728.42ක මුදලක් ආපසු ගෙවන ලෙස අධිකරණය නියෝග කර ඇත.

3. මූල්‍යමය බලපෑම සහ බැංකුවේ ප්‍රතිචාරය

• උපරිම වගකීම: මෙම තීන්දුව සමස්ත පාරිභෝගික කණ්ඩායමටම අදාළ වුවහොත් ANZ බැංකුවට ගෙවීමට සිදුවන මුළු වන්දිය නවසීලන්ත ඩොලර් මිලියන 125ක් පමණ වනු ඇතැයි ඇස්තමේන්තු කර ඇත.
• බැංකුවේ ස්ථාවරය: ANZ ප්‍රධාන විධායක නිලධාරිනි ඇන්ටෝනියා වොට්සන් (Antonia Watson) පවසන්නේ බැංකුව ස්වේච්ඡාවෙන් මෙම වරද වාර්තා කර ඩොලර් මිලියන 35කට වඩා වැඩි මුදලක් දැනටමත් පාරිභෝගිකයන්ට ගෙවා ඇති බවයි. නීතිය මෙතරම් දැඩි ලෙස ක්‍රියාත්මක කිරීම අසාධාරණ බව පවසන බැංකුව, මෙම තීන්දුවට එරෙහිව අභියාචනයක් ඉදිරිපත් කිරීම ගැන සලකා බලමින් සිටී.

4. වෙනත් බැංකුවල තත්ත්වය

මීට පෙර ASB බැංකුව ද මෙවැනිම චෝදනා මත පාරිභෝගිකයන්ට ඩොලර් මිලියන 135.6ක වන්දි මුදලක් ගෙවීමට එකඟ වී තිබුණි.

දියත නිවුස් නිවුසීලන්ත විවරණය 🦁⚖️🌏

බැංකු වැනි මහා පරිමාණ ආයතන සිදුකරන සුළු තාක්ෂණික දෝෂ පවා පාරිභෝගිකයාගේ විශ්වාසය බිඳදමන බව මෙම නඩු තීන්දුවෙන් පැහැදිලි වේ. නවසීලන්තයේ නීතිය පාරිභෝගිකයා වෙනුවෙන් කෙතරම් ශක්තිමත්ව පෙනී සිටිනවාද යන්නට මෙය හොඳම උදාහරණයකි. මෙම පුවත අපේ රටේ මූල්‍ය ක්ෂේත්‍රයට මෙන්ම නීතියේ ආධිපත්‍යය අගය කරන කාටත් වැදගත් පාඩමකි. මෙය තවත් එක් මෙගා නාට්‍යයක් නොවී නීතියේ නිවැරදි ක්‍රියාකාරීත්වය පසක් කරන අවස්ථාවකි.