RSE වීසා ක්‍රමවේදයේ දැවැන්ත ප්‍රතිසංස්කරණයක්? – විදේශීය සේවකයන් සූරාකෑම වැළැක්වීමට ජාත්‍යන්තරයෙන් රජයට බලපෑම්

විශේෂ වාර්තාව – දියත නිවුස් නිව්සීලන්තය (Diyatha News New Zealand)

වෙලින්ටන්, නවසීලන්තය — 2026 අප්‍රේල් 18 (අද) — නවසීලන්තයේ උද්‍යාන විද්‍යා සහ මිදි වගා ක්ෂේත්‍රයන්හි සේවය සඳහා පැමිණෙන පැසිෆික් දූපත් වැසියන් ඇතුළු විදේශීය සේවකයන්ගේ අයිතිවාසිකම් සුරක්ෂිත කිරීම සහ ඔවුන්ගේ මූල්‍ය පිරිවැය අවම කිරීම සඳහා RSE (Recognised Seasonal Employer) ක්‍රමවේදය වහාම ප්‍රතිසංස්කරණය කළ යුතු බව ජාත්‍යන්තර කම්කරු සංවිධානයේ (ILO) නවතම වාර්තාවක් පෙන්වා දෙයි.

1. පිරිවැය සහ මූල්‍ය පීඩනය

වාර්ෂිකව 20,000කට අධික පිරිසක් මෙම ක්‍රමවේදය යටතේ නවසීලන්තයට පැමිණෙන අතර, ඔවුන්ගේ ගමන් වියදම්, නවාතැන් සහ ලේඛන කටයුතු සඳහා වැයවන මුදලින් සාධාරණ කොටසක් සේවායෝජකයන් සහ රජය විසින් දැරිය යුතු බව ILO නිර්දේශ කරයි.

• ණය බර: බොහෝ සේවකයන් නවසීලන්තයට පැමිණෙන විටත් තම මව් රටේ බැංකුවලට හෝ පවුලේ අයට විශාල ලෙස ණය වී සිටින බව වාර්තා වේ.
• වැටුප් සුරක්ෂිතතාව: ඕස්ට්‍රේලියාවේ පවතින ක්‍රමවේදය අනුව සේවකයෙකුට සතියකට අවම වශයෙන් ඩොලර් 200ක (AU$200) ශුද්ධ වැටුපක් අතට ලැබිය යුතු අතර, නවසීලන්තය ද එවැනිම අවම වැටුප් සීමාවක් හඳුන්වා දිය යුතු බව වාර්තා වේ.

2. සූරාකෑම සහ ‘කළු ලැයිස්තුගත කිරීම’ (Blacklisting)

සේවකයන් මුහුණ දෙන ප්‍රධානතම ගැටලුව වන්නේ සේවායෝජකයන්ට එරෙහිව පැමිණිලි කිරීමට ඇති බියයි.

• පැමිණිලි කිරීමේ බිය: යම් සේවකයෙකු තමා මුහුණ දෙන අසාධාරණයක් ගැන හඬක් නැගුවහොත්, මීළඟ වාරයේදී ඔහුව යළි සේවයට බඳවා නොගෙන ‘කළු ලැයිස්තුගත’ කිරීමට සේවායෝජකයන් පෙළඹෙන බව ILO වාර්තාවේ සඳහන් වේ.
• සේවායෝජකයා මාරු කිරීම: වර්තමාන ක්‍රමය යටතේ සේවකයෙකුට තම සේවායෝජකයා මාරු කිරීම ඉතා අපහසු වන අතර, එය වඩාත් පහසු සහ නම්‍යශීලී කළ යුතු බවට නිර්දේශ ඉදිරිපත් වී ඇත.

3. නවාතැන් පහසුකම් සහ රජයේ මැදිහත්වීම

RSE සේවකයන්ගේ නවාතැන් සඳහා අය කරන ගාස්තු පිළිබඳව ද නව නිර්දේශ ඉදිරිපත් වී තිබේ.

• කුලී සීමාවන්: පවතින උද්ධමනය හමුවේ නවාතැන් ගාස්තු සතියකට ඩොලර් 150 සිට 211 දක්වා ඉහළ නැංවීමට රජය අවසර දී ඇති නමුත්, එම නවාතැන්වල ගුණාත්මකභාවය පිළිබඳව දැඩි අවධානයක් යොමු කළ යුතු බව ව්‍යාපාර, නවෝත්පාදන හා රැකියා අමාත්‍යාංශය (MBIE) පවසයි.

දියත නිවුස් නිව්සීලන්ත විවරණය 🦁⚖️🌏

නවසීලන්තයේ ආර්ථිකයට විශාල ශක්තියක් වන පැසිෆික් කලාපීය සේවකයන්ගේ සුභසාධනය වෙනුවෙන් පවතින නීති රීති යාවත්කාලීන කිරීම අත්‍යවශ්‍ය වේ. 2022 වසරේදී පවා මෙම ක්‍රමවේදය ‘නවීන වහල්භාවයට’ (Modern Slavery) මග පාදන බවට චෝදනා එල්ල විය. ජාත්‍යන්තර ප්‍රමිතීන්ට අනුකූලව සේවක අයිතීන් සුරක්ෂිත කිරීම හරහා නවසීලන්තය ජාත්‍යන්තරය හමුවේ පවත්වාගෙන යන කීර්තිනාමය ආරක්ෂා කර ගැනීමට හැකි වනු ඇත.