SpaceX ස්ටාර්ෂිප් (Starship) 12 වැනි අත්හදා බැලීමේ පියාසැරිය: අඩුපාඩු මධ්යයේ ඉන්දියන් සාගරයට!
🚨 විශේෂ අභ්යවකාශ තාක්ෂණ පුවත් විවරණය — දියත නිවුස් නිව්සීලන්තය (Diyatha News New Zealand)
2026 මැයි 23 (ටෙක්සාස්, ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය) — එලොන් මස්ක්ගේ SpaceX සමාගම විසින් අභ්යවකාශ ගවේෂණ ඉතිහාසයේ දැවැන්තම රොකට්ටුව ලෙස සැලකෙන ‘ස්ටාර්ෂිප්’ (Starship) රොකට්ටුවේ 12 වැනි අත්හදා බැලීමේ පියාසැරිය පසුගියදා සිදු කළේය. මෙය සාර්ථක දියත් කිරීමක් ලෙස පෙනුනද, පියාසැරිය තුළ තාක්ෂණික දෝෂ කිහිපයක් වාර්තා වීම විශේෂත්වයකි.
🚀 1. මෙහෙයුමේ සිදුවූ තාක්ෂණික දෝෂ
පියාසැරිය සාර්ථකව ඇරඹුනද, මෙහෙයුම අතරතුර තාක්ෂණික ගැටලු කිහිපයක් මතුවිය:
- බූස්ටරයේ අසාර්ථකත්වය: ‘සුපර් හෙවි’ (Super Heavy) බූස්ටරය අදියර වෙන් කිරීමෙන් පසු නියමිත පරිදි ‘බූස්ට්-බැක් බර්න්’ (boost-back burn) ක්රියාවලිය සම්පූර්ණ කිරීමට අසමත් විය. පාලනයකින් තොරව මෙක්සිකෝ බොක්කේ ජලයට කඩා වැටුණි.
- කක්ෂගත වීමේ ගැටලු: රොකට්ටුවේ එක් එන්ජිමක් අක්රිය වීම නිසා එය නියමිත කක්ෂයට (nominal orbital insertion) ඇතුළු කිරීමට නොහැකි විය. කෙසේ වෙතත්, ඉතිරි එන්ජින් පහ මගින් එය නියමිත ගමන් මාර්ගයක තබා ගැනීමට SpaceX ඉංජිනේරුවන් සමත් විය.
- සාර්ථක අදියර: තාක්ෂණික දෝෂ මධ්යයේ වුවද, අභ්යවකාශ යානය මගින් ව්යාජ චන්ද්රිකා කට්ටලයක් සහ තාප ආවරණය (heat shield) විශ්ලේෂණය කිරීමට විශේෂ කැමරා සහිත ‘ස්ටාර්ලින්ක්’ චන්ද්රිකා දෙකක් සාර්ථකව කක්ෂයට මුදා හැරීමට හැකි විය.
🌕 2. නාසා (NASA) ආයතනය සහ චන්ද්ර ගවේෂණ ඉලක්කය
මෙම මෙහෙයුම නවසීලන්තයේ සහ ලෝකයේ අනාගත අභ්යවකාශ වැඩසටහන් සඳහා තීරණාත්මක වේ.
- ආර්ටෙමිස් (Artemis) වැඩසටහන: නාසා ආයතනය විසින් නැවත මිනිසුන් සඳ මතට ගෙන යාමේ සැලසුමේ ප්රධාන කොටස්කරුවා වන්නේ SpaceX සමාගමයි.
- තරඟය: චීනය විසින් 2030 වසර වන විට සිය පළමු මිනිසුන් සහිත සඳ ගවේෂණ මෙහෙයුම ඉලක්ක කර ඇති අතර, ඇමරිකාව 2028 වසර වන විට මිනිසුන් සඳ මත ගොඩබෑමට බලාපොරොත්තු වේ. මේ සඳහා ස්ටාර්ෂිප් රොකට්ටුව ‘සඳ මත ගොඩබෑමේ පද්ධතියක්’ (Lunar Landing System) ලෙස භාවිත කිරීමට නාසා ආයතනය SpaceX සමඟ ගිවිසුම්ගත වී ඇත.
🦁 දියත නිවුස් නිව්සීලන්තය – විවරණය
අභ්යවකාශ ගවේෂණය යනු අභියෝගාත්මක ගමනකි. 12 වැනි වතාවටත් පියාසර කිරීමෙන් ඔප්පු වන්නේ SpaceX සමාගම අත්හදා බැලීම් තුළින් නිරන්තරයෙන් ඉගෙන ගන්නා බවයි. තාක්ෂණික ගැටලු මතු වුවද, ස්ටාර්ෂිප් රොකට්ටුව නැවත භාවිත කළ හැකි (fully reusable) පද්ධතියක් ලෙස ගොඩනැගීමේ අරමුණ අභ්යවකාශ ඉතිහාසය වෙනස් කරන සාධකයක් වනු ඇත. කෙසේ වෙතත්, 2027 සහ 2028 වසරවල නාසා ආයතනය අපේක්ෂා කරන ඉලක්ක සපුරා ගැනීමට SpaceX සමාගමට තවමත් බොහෝ දුරක් යා යුතුව ඇත.
