“ගිනි බෝලයක් මතින් පෘථිවියට” – Artemis II ගගනගාමීන්ගේ ජීවිත අවදානමකද? තාප පලිහේ දෝෂය ගැන හෙළිදරව්ව.

විශේෂ විද්‍යා සහ තාක්ෂණ විවරණය – දියත නිවුස් නිව්සීලන්තය (Diyatha News New Zealand)

කේප් කැනවරල්, ෆ්ලොරිඩා — 2026 අප්‍රේල් 10 (සිකුරාදා) — වසර 50කට වැඩි කාලයකට පසු සඳ වටා ගොස් යළි පැමිණෙන ප්‍රථම ගගනගාමීන් කණ්ඩායම රැගත් Orion අභ්‍යවකාශ යානය අද පස්වරුවේ ශාන්තිකර සාගරයට පතිත වීමට (Splashdown) නියමිතය. එහෙත්, යානයේ යටිකය ආරක්ෂා කරන තාප පලිහේ පවතින දුර්වලතාවයක් හේතුවෙන් ගගනගාමීන්ගේ ආරක්ෂාව පිළිබඳව දැඩි සංවාදයක් මතුව ඇත.

1. තාප පලිහේ ඇති ගැටලුව කුමක්ද?

2022 වසරේදී මිනිසුන් රහිතව සිදුකළ Artemis I මෙහෙයුමෙන් පසුව සොයාගනු ලැබුවේ, යානයේ තාප පලිහේ කොටස් අනපේක්ෂිත ලෙස ගැලවී ගොස් ඇති බවයි.

• නිරීක්ෂණය: පලිහේ මතුපිට කුඩා කුහර සහ පැලුම් සියයකට වඩා දක්නට ලැබුණි.
• හේතුව: පලිහ ඉදි කිරීමට යොදාගත් Avcoat නැමැති ද්‍රව්‍යය අධික උෂ්ණත්වයේදී වායූන් පිට කිරීමට අපොහොසත් වීම නිසා ඇතිවන පීඩනයෙන් මතුපිට කොටස් පිපිරී යන බව නාසා ආයතනය පසුව හඳුනා ගත්තේය.

2. නාසා ආයතනයේ විසඳුම: ගමන් පථය වෙනස් කිරීම

Artemis II සඳහා නව තාප පලිහක් නිර්මාණය කිරීම වෙනුවට, පවතින පලිහට එල්ල වන පීඩනය අවම කිරීමට නාසා ආයතනය තීරණය කර ඇත.

• Lofted Re-entry: යානය පෘථිවි වායුගෝලයට ඇතුළු වන කෝණය වෙනස් කරමින්, එය “වතුර මත ගලක් ලිස්සා යන ආකාරයට” (Skipping like a stone) ක්‍රමයෙන් පහළට පැමිණීමට සැලසුම් කර තිබේ.
• අරමුණ: මෙමගින් පලිහ මත ඇතිවන උපරිම උෂ්ණත්වය සහ පීඩනය අඩු කිරීමට අපේක්ෂා කෙරේ.

3. විද්‍යාඥයන්ගේ සහ හිටපු ගගනගාමීන්ගේ අනතුරු ඇඟවීම

හිටපු නාසා ගගනගාමියෙකු වන Charles Camarda වැනි ප්‍රවීණයන් පෙන්වා දෙන්නේ නාසා ආයතනය ගෙන ඇති මෙම තීරණය “අතිශය අවදානම් සහගත” බවයි. ඔහු මෙම තත්ත්වය 2003 වසරේ සිදුවූ Columbia අභ්‍යවකාශ යානා අනතුරට සමාන කරමින් පවසන්නේ, ව්‍යුහාත්මක දෝෂයක් පවතිද්දී එය මගහැර යාමට උත්සාහ කිරීම මාරක ප්‍රතිඵල ගෙන දිය හැකි බවයි.

4. අද දින කාලසටහන

සියල්ල සැලසුම් පරිදි සිදුවුවහොත්:

• වේලාව: අද පස්වරු 7:53 (EDT) ට පමණ යානය වායුගෝලයට ඇතුළු වනු ඇත.
• වේගය: පැයට සැතපුම් 25,000 ක (ශබ්දයේ වේගය මෙන් 30 ගුණයක) වේගයකින් යානය ගමන් කරනු ඇත.
• ගොඩබෑම: පස්වරු 8:07 ට පමණ සැන් ඩියාගෝ වෙරළට ඔබ්බෙන් වූ සාගරයට පතිත වීමට නියමිතය.