“ශ්රී ලංකා ආර්ථිකය බලාපොරොත්තු සහගත මාවතක” – IMF කණ්ඩායම එරටට.
විශේෂ ආර්ථික පුවත් විවරණය – දියත නිවුස් නිව්සීලන්තය (Diyatha News New Zealand)
ඕක්ලන්ඩ්, නිව්සීලන්තය — 2026 අප්රේල් 07 — ගෝලීය බලශක්ති අර්බුදය හමුවේ දැඩි අභියෝග රැසකට මුහුණ දී සිටිය ද, ශ්රී ලංකා ආර්ථිකය මේ වන විට ඉතා බලාපොරොත්තු සහගත ප්රකෘතිමත් වීමේ මාවතක පසුවන බව ආර්ථික විලේෂකයෝ පවසති. මෙම පසුබිම තුළ, ජාත්යන්තර මූල්ය අරමුදලේ (IMF) විශේෂ නියෝජිත කණ්ඩායමක් ඇමෙරිකානු ඩොලර් බිලියන 3ක විස්තීර්ණ අරමුදල් පහසුකම (EFF) යටතේ වන පස්වැනි සහ හයවැනි සමාලෝචන සඳහා මේ දිනවල එරට සංචාරයක නිරතව සිටිති.
1. IMF වැඩසටහනේ ප්රගතිය සහ මූල්ය නිදහස් කිරීම්
මෙම ද්විත්ව සමාලෝචන සාර්ථක ලෙස සම්පූර්ණ කිරීමත් සමඟ, ශ්රී ලංකාවට හිමි විය යුතු මීළඟ වාරික දෙක (6 වැනි සහ 7 වැනි) යටතේ ඇමෙරිකානු ඩොලර් මිලියන 700ක පමණ ඒකාබද්ධ මුදලක් මුදා හැරීමට නියමිතය.
- වැඩසටහනේ අරමුණ: සාර්ව ආර්ථික ස්ථාවරත්වය සහ ණය තිරසාරභාවය යථා තත්වයට පත් කිරීමේ අරමුණින් 2023 මාර්තු මාසයේදී මෙම සිව් අවුරුදු වැඩසටහන ආරම්භ කරන ලදී.
- ප්රධාන කුලුනු: මෙම වැඩසටහන මූල්ය ඒකාබද්ධතාව, ණය තිරසාරභාවය, මූල්ය ස්ථාවරත්වය, ව්යුහාත්මක ප්රතිසංස්කරණ සහ යහපාලනය යන ප්රධාන කුලුනු පහක් මත ගොඩනැගී ඇත.
2. ප්රතිසංස්කරණ සහ විවේචන
රජය “IMF නියෝග අන්ධ ලෙස අනුගමනය කරන බවට” එල්ල වන විවේචන හමුවේ, ආර්ථික විද්යාත්මක සත්යයක් මග හැරී යන බව විචාරකයෝ පෙන්වා දෙති.
- මූලික මූලධර්ම: IMF විසින් යෝජනා කරන ප්රතිසංස්කරණ ඕනෑම රටක් ස්ථාවරව පැවැතීමට සහ ණය පියවීමට අනුගමනය කළ යුතු මූලික ආර්ථික විද්යාත්මක මූලධර්ම වේ.
- එරට අසාර්ථකත්වය: සැබෑ ගැටලුව වන්නේ දශක ගණනාවක් තිස්සේ ශ්රී ලංකාව මෙම මූලධර්ම තනිවම අනුගමනය කිරීමට අපොහොසත් වීමයි.
3. මූල්ය ඒකාබද්ධතාව සහ ණය තිරසාරභාවය
පළමු කුලුන වන මූල්ය ඒකාබද්ධතාවය යටතේ, රජය ණය මත යැපීම නතර කර තමන්ගේම ආදායමට සරිලන සේ ජීවත් විය යුතුය.
- ප්රගතිය: 2025 වසර අග වන විට, රජයේ ආදායම GDP අගයෙන් සියයට 16-17 දක්වා ඉහළ ගොස් ඇති අතර, අයවැය හිඟය GDP අගයෙන් සියයට 2-3ක් දක්වා ශීඝ්රයෙන් අඩු වී ඇත. මෙය 1956න් පසුව වාර්තා වූ අඩුම මට්ටමයි.
- ණය ප්රතිව්යුහගත කිරීම: දෙවැනි කුලුන වන ණය තිරසාරභාවය යටතේ, විදේශීය ණය හිමියන්ගෙන් සියයට 99ක් සමඟ එකඟතා ඇති කරගෙන ඇති අතර, සමස්ත බාහිර ණය ප්රතිව්යුහගත කිරීමෙන් සියයට 92කට වැඩි කොටසක් ක්රියාත්මක කර අවසන් කර ඇත.
- අනාගත ඉලක්ක: IMF හි නවතම තක්සේරු අනුව, 2032 වන විට ණය GDP අගයෙන් සියයට 87-88 දක්වා අඩු වනු ඇතැයි අපේක්ෂා කෙරේ.
