ලොව පීඩාවට පත් වෙද්දී තෙල් දැවැන්තයෝ තත්පරයකට ඩොලර් 3000ක් උපයති – ඔක්ස්ෆෑම් වාර්තාවෙන් හෙළිවන කම්පිත තොරතුරු
විශේෂ ආර්ථික විවරණය – දියත නිවුස් නිවුසීලන්තය (Diyatha News New Zealand)
ලන්ඩන් — 2026 අප්රේල් 28 (අද) — ඔක්ස්ෆෑම් ඉන්ටර්නැෂනල් (Oxfam International) ආයතනය විසින් සිදු කරන ලද නවතම විශ්ලේෂණයකට අනුව, ලොව විශාලතම තෙල් සහ ගෑස් සමාගම් හය 2026 වසරේදී තත්පරයකට සාමාන්යයෙන් ඇමරිකානු ඩොලර් 2,967ක (නවසීලන්ත ඩොලර් 5,028ක) ලාභයක් ලැබීමට නියමිතය.
1. දැවැන්ත සමාගම් සහ ඔවුන්ගේ ආදායම
Chevron, Shell, BP, ConocoPhillips, Exxon සහ TotalEnergies යන සමාගම් හය මේ වසරේදී උපයනු ඇතැයි අපේක්ෂිත මුළු ලාභය ඇමරිකානු ඩොලර් බිලියන 94කි.
- දෛනික වැඩිවීම: 2025 වසරට සාපේක්ෂව මෙම සමාගම්වල දෛනික ලාභය ඇමරිකානු ඩොලර් මිලියන 37කින් පමණ ඉහළ ගොස් තිබේ.
- යුද්ධයේ වාසිය: ඉරාන ගැටුම සහ හෝර්මුස් සමුද්ර සන්ධියේ (Strait of Hormuz) පනවා ඇති සීමා කිරීම් නිසා ලෝක වෙළඳපොළේ තෙල් මිල බැරලයක් ඩොලර් 100 ඉක්මවා යාම මෙම සමාගම්වලට විශාල වාසියක් වී ඇත.
2. ලෝකය පුරා පැතිරෙන බලපෑම
සමාගම් ලාභ ලබද්දී සාමාන්ය ජනතාව දැඩි අර්බුදයකට මුහුණ දී සිටිති:
- ඇමරිකාව: ඉන්ධන මිල ගැලුමකට ඩොලර් 4 දක්වා ඉහළ යාම නිසා ආහාර සහ නිවාස වියදම් දරාගත නොහැකි මට්ටමට පත්ව ඇත.
- ආසියාව: හෝර්මුස් සමුද්ර සන්ධිය හරහා තෙල් ගෙන්වන ආසියානු රටවල් දරුණු ලෙස පීඩාවට පත්ව ඇත. ඇතැම් රටවල් ඉන්ධන පරිභෝජනය අඩු කිරීමට දින 4ක වැඩ සතියක් හඳුන්වා දී ඇති අතර, රෝහල්වල පවා සැපයුම් හිඟයක් පවතී.
- අප්රිකාව: උප සහරා අප්රිකානු රටවලට ඉන්ධන සලාක ක්රම හඳුන්වා දීමට පවා සිදුවී තිබේ.
3. පරිසරය අමතක කළ “ලාභ පිපාසය”
මෙම සමාගම් මෙතරම් විශාල ලාභයක් ලැබුවද, පිරිසිදු බලශක්තිය (Clean Energy) සඳහා ආයෝජනය කිරීම වෙනුවට සිය පාරිසරික පොරොන්දු ලිහිල් කර ඇති බව ඔක්ස්ෆෑම් පෙන්වා දෙයි.
- BP සහ Shell: සිය දූෂණ පාලන ඉලක්ක අඩු කර තෙල් හා ගෑස් සඳහා ආයෝජනය වැඩි කර ඇත.
- Exxon: අඩු කාබන් බලශක්ති සඳහා වන වියදම් කපා හැර තිබේ.
දියත නිවුස් නිවුසීලන්ත විවරණය 🦁⚖️🌏
භූ දේශපාලනික අස්ථාවරත්වය සහ යුද්ධය ලොවට විපතක් වන විට, තෙල් සමාගම්වලට එය තවත් එක් “ලාභදායී අවස්ථාවක්” පමණක් වී තිබීම කණගාටුදායකය. සාමාන්ය ජනතාව ඉන්ධන පිරවුම්හල්වල ඉහළ මිල ගණන් හමුවේ පීඩා විඳිද්දී, එම මුදල් කෙළින්ම ගලා යන්නේ මෙම දැවැන්ත සමාගම්වල සාක්කුවලටය. පිරිසිදු බලශක්තිය වෙත යොමු වීමට ඇති මන්දගාමී උනන්දුව අනාගත පාරිසරික අර්බුද තවත් දරුණු කරනු ඇත. දේශපාලන අස්ථාවරත්වය හමුවේ අසමානතාවය වර්ධනය වීමට මෙය ප්රධාන හේතුවක් වී තිබේ.
