නවසීලන්තය පුනර්ජනනීය බලශක්ති කේන්ද්රස්ථානයක් වේවිද? විභවතා සහ අභියෝග
දියත නිවුස් නිව්සීලන්තය (Diyatha News New Zealand) – ව්යාපාරික විශේෂ වාර්තාව
2026 ජූනි 02 (නවසීලන්තය) — නවසීලන්තය පුනර්ජනනීය බලශක්ති ක්ෂේත්රයේ ගෝලීය බලවතෙකු (renewable energy super power) බවට පත්වීමේ හැකියාව පිළිබඳව මේ දිනවල දැඩි කතාබහක් ඇතිවී තිබේ. වර්තමානයේ රටේ බලශක්ති උත්පාදනයෙන් 90% සිට 95% දක්වා ප්රමාණයක් පුනර්ජනනීය බලශක්ති මූලාශ්ර හරහා ලැබෙන අතර, එය 98% දක්වා ඉහළ නැංවීමට කටයුතු සැලසුම් කර ඇත.
පවතින වාසි සහ අවස්ථා
- බලශක්ති උත්පාදනය දෙගුණ කිරීම: දැනට පවතින පුනර්ජනනීය බලශක්ති උත්පාදනය මෙන් දෙගුණයක් එනම්, ටෙරාවොට් පැය 84ක් දක්වා බලශක්ති උත්පාදනය ඉහළ නැංවීමේ හැකියාවක් පවතී.
- අද්විතීය වාසි: නවසීලන්තය සතු 25%ක භූතාපජ (geothermal) බලශක්ති පදනම සහ 65%ක ජල විදුලි (hydro) බලශක්ති ධාරිතාව වෙනත් රටවලට නොමැති අද්විතීය වාසියකි.
- කාර්මික වර්ධනය: මෙම බලශක්ති අතිරික්තය මගින් දත්ත මධ්යස්ථාන, ආහාර සැකසුම් කර්මාන්ත සහ නව කර්මාන්ත ආකර්ෂණය කර ගැනීමට හැකියාව ලැබේ. මෑතකදී රියෝ ටින්ටෝ (Rio Tinto) ආයතනය විසින් දේශීය සුළං බලශක්ති ව්යාපෘතියකින් විදුලිය ලබා ගැනීමට ගිවිසුම් අත්සන් කිරීම මෙයට හොඳ උදාහරණයකි.
මතු වී ඇති අභියෝග
- වියළි කාලගුණ අවදානම: කොන්ටැක්ට් එනර්ජි (Contact Energy) ආයතනය පුනර්ජනනීය බලශක්තිය කෙරෙහි විශ්වාසය පළ කළද, මේජර් ඉලෙක්ට්රික් යූසර්ස් ගෲප් (MEUG) පෙන්වා දෙන්නේ වියළි කාලගුණයක් පවතින වසරකදී බලශක්ති අර්බුදයකට මුහුණ දීමේ අවදානමක් පවතින බවයි. එවැනි අවස්ථාවකදී ගල් අඟුරු හෝ ගෑස් වැනි විකල්ප අතිරේක බලශක්ති මූලාශ්රවල අවශ්යතාවය පවතින බව ඔවුන් පවසයි.
- මිල ගණන් පිළිබඳ ගැටලු: කාර්මික අංශය පවසන්නේ නවසීලන්තයේ තොග විදුලි මිල ගණන් ජාත්යන්තරව ඉහළ මට්ටමක පවතින බවයි. එසේම, පුනර්ජනනීය බලශක්ති ව්යාපෘති වැඩිවීමෙන් නිවාස සඳහා විදුලි බිල පහළ යනු ඇත්ද යන්න තවමත් අවිනිශ්චිතය.
- පාරිභෝගික විශ්වාසය: විදුලි මිල ගණන් ඉහළ යාම සහ සමාගම්වල ලාභ ලැබීම සම්බන්ධයෙන් ඇතැම් පාරිභෝගික කණ්ඩායම් සහ සිල්ලර වෙළෙන්දන් බලශක්ති වෙළඳපොළ පිළිබඳ පවතින විශ්වාසය පිරිහී ඇති බව පවසති.
