“ඉදිකිරීම් ක්ෂේත්රය දැවැන්ත කඩාවැටීමක අද්දර” – යුද්ධය නිසා ගොඩනැගිලි ද්රව්ය මිල 50% කින් ඉහළ යා හැකි බවට අනාවැකි.
විශේෂ වාර්තාව – දියත නිවුස් නිව්සීලන්තය (Diyatha News New Zealand)
ඕක්ලන්ඩ්, නවසීලන්තය — 2026 අප්රේල් 17 (අද) — මැදපෙරදිග තෙල් නිධිවලට සිදුව ඇති හානි හේතුවෙන් ලෝක තෙල් නිෂ්පාදනය 22% කින් පමණ පහත වැටී ඇති අතර, එහි සෘජු බලපෑම නවසීලන්තයේ ඉදිකිරීම් ක්ෂේත්රයට එල්ල වෙමින් පවතින බව විශේෂඥයෝ පෙන්වා දෙති.
1. බලශක්ති පිරිවැය සහ ද්රව්ය මිල ඉහළ යාම
AUT හි අනාගත පරිසර පාසලේ (School of Future Environments) මහාචාර්ය ජෝන් ටූකී (John Tookey) මහතා පවසන පරිදි, ඉදිකිරීම් ක්ෂේත්රය යනු අධික ලෙස බලශක්තිය මත යැපෙන කර්මාන්තයකි.
- ද්රව්ය නිෂ්පාදනය: ගඩොල්, ප්ලාස්ටර්බෝඩ් සහ ඇලුමිනියම් වැනි ද්රව්ය නිෂ්පාදනය සඳහා විශාල වශයෙන් ගෑස් සහ විදුලිය අවශ්ය වේ. තෙල් මිල ඉහළ යාම සහ බලශක්ති හිඟය නිසා මෙම ද්රව්යවල මිල 25% සිට 50% දක්වා ඉහළ යා හැකිය.
- ප්රවාහන ගාස්තු: චීනය වැනි රටවලින් ගොඩනැගිලි ද්රව්ය ආනයනය කිරීමේදී නැව් ගාස්තු සහ වරාය ගාස්තු මේ වන විටත් 44% කින් පමණ ඉහළ ගොස් ඇත.
2. මැදපෙරදිගින් එන බලපෑම
ගල්ෆ් කලාපය යනු ලොව ප්රධානතම ඇලුමිනියම් නිෂ්පාදකයෙකි. තෙල් කැණීමේදී ලැබෙන අතිරික්ත ගෑස් භාවිතයෙන් ක්රියාත්මක වන ඔවුන්ගේ ඇලුමිනියම් උණු කිරීමේ මධ්යස්ථාන අඩාල වීම නිසා ඉදිරියේදී ඇලුමිනියම්, වානේ සහ ප්ලාස්ටික් නිෂ්පාදනවල මිල “අහස උසට” ඉහළ යා හැකි බව මහාචාර්ය ටූකී අවධාරණය කරයි.
3. ක්ෂේත්රයේ වත්මන් තත්ත්වය
ගොඩනැගිලි කර්මාන්ත සම්මේලනයේ (Building Industry Federation) විධායක නිලධාරී ජූලියන් ලීස් (Julian Leys) මහතා පවසන්නේ ලබන මැයි හෝ ජුනි මාස වන විට PVC සහ PE නිෂ්පාදනවල මිල ඉහළ යාම ආරම්භ වනු ඇති බවයි.
- සැපයුම්කරුගේ අර්බුදය: ඇතැම් ආනයනකරුවන්ට නිෂ්පාදකයින් විසින් 22% ක මිල වැඩි කිරීම් දැනුම් දී ඇති අතර, පාරිභෝගිකයින් එම මිල වැඩි කිරීම් භාර නොගැනීම නිසා ආනයනකරුවන් දැඩි මූල්ය අර්බුදයකට මුහුණ දී සිටිති.
- බිටුමන් සහ රසායනික ද්රව්ය: පාරවල් සැකසීම සඳහා ගන්නා බිටුමන් සහ දැව පිරියම් කිරීමේ රසායනික ද්රව්යවල මිල ද ඉදිරියේදී ඉහළ යාමට නියමිතය.
4. ආර්ථික විද්යාඥයින්ගේ මතය
කෙසේ වෙතත්, CoreLogic හි ප්රධාන දේපළ ආර්ථික විද්යාඥ කෙල්වින් ඩේවිඩ්සන් (Kelvin Davidson) මහතා පවසන්නේ නිවසක් ඉදිකිරීමේ පිරිවැයෙන් අඩක් පමණ වැටුප් සඳහා වැයවන බැවින්, ද්රව්ය මිල ඉහළ ගියද සමස්ත පිරිවැය ඒ හා සමානව ඉහළ නොයනු ඇති බවයි. වර්තමාන දුර්වල ආර්ථික තත්ත්වය හමුවේ වැටුප් ඉහළ නොයාම මෙයට හේතුව බව ඔහු පෙන්වා දෙයි.
දියත නිවුස් නිව්සීලන්ත විමසුම 🦁⚖️🌏
ඉදිකිරීම් පිරිවැය මෙලෙස ඉහළ යාම සහ පොලී අනුපාත ඉහළ මට්ටමක පැවතීම නවසීලන්තයේ නිවාස හිමිකාරිත්වය පිළිබඳ සිහිනයට එල්ල කරන බලපෑම අතිමහත්ය. රජය මැදිහත් වී දේශීය ද්රව්ය නිෂ්පාදනය දිරිමත් නොකළහොත්, ඉදිරි වසර කිහිපය තුළ ඉදිකිරීම් ක්ෂේත්රයේ දැවැන්ත රැකියා කප්පාදුවක් සහ සමාගම් වැසී යාමේ අවදානමක් පවතී.
