ආරක්ෂක කැමරා කණ්ණාඩි Kmart අලෙවිසැල්වලට: නවසීලන්ත නීතිවල හිඩැස් ඇති බවට පෞද්ගලිකත්ව විශේෂඥයින්ගෙන් අනතුරු ඇඟවීමක්!

පෙනී ස්මිත් (Penny Smith) – වාර්තාකරු

පළඳිනු ලබන කැමරා තාක්ෂණය හෙවත් ඇතමුන් විසින් “කාමුක කණ්ණාඩි” (pervert glasses) ලෙස හඳුන්වන උපකරණ මඟින් නවසීලන්ත නීතිවල පවතින සැලකිය යුතු හිඩැස් මනාව පෙන්නුම් කරන බවට පෞද්ගලිකත්ව විශේෂඥයෝ අනතුරු ඇඟვიම කරති.

ස්මාර්ට් කණ්ණාඩි ලෙස වෙළඳපොළට නිකුත් කර ඇති මෙම උපකරණ කැමරා, මයික්‍රෆෝන, ස්පීකර් සහ කෘත්‍රිම බුද්ධි (AI) ක්‍රියාකාරකම් එකතු කරගත් “මුහුණේ පැළඳිය හැකි පරිගණකයක්” වැනි වන බව කැන්ටබරි විශ්වවිද්‍යාලයේ මහාචාර්ය ඇනට් මිල්ස් (Annette Mills) පවසයි.

මෙම අනතුරු ඇඟවීම සිදු කර ඇත්තේ Kmart ආයතනය විසින් සිය ‘Anko’ කැමරා කණ්ණාඩි ඩොලර් 99 ක ඉතා අඩු මිලකට අලෙවි කිරීම ආරම්භ කර ඇති පසුබිමක ය. මෙම අඩු මිල නිසා Meta සමාගමේ Ray-Ban පරාසයේ ප්‍රභූ ස්මාර්ට් කණ්ණාඩි වලට වඩා මෙම තාක්ෂණය පුළුල් පිරිසකට පහසුවෙන් ළඟා කරගත හැකි වනු ඇතැයි අපේක්ෂා කෙරේ.

මෙම කණ්ණාඩි මඟින් යම් ප්‍රයෝජන ලැබුණද, විශේෂයෙන් ආබාධ සහිත පුද්ගලයින් සඳහා උපකාරක තාක්ෂණයක් ලෙස ක්‍රියා කළද, එහි වැඩෙන ජනප්‍රියතාවය බරපතල පෞද්ගලිකත්ව ගැටලු මතු කරන බව ඇය පෙන්වා දෙයි.

“සුපිරි වෙළඳසැල්වල ඇති සීසීටීවී (CCTV) කැමරා මඟින් අපව රෙකෝඩ් වීම ගැන අපි යම් අපේක්ෂාවකින් සිටිනවා” යැයි මිල්ස් පවසයි. “නමුත් අපි යන යන සෑම තැනකදීම එලෙස රෙකෝඩ් වීමට අපි කිසිසේත් අපේක්ෂා කරන්නේ නැහැ.”

ස්මාර්ට්ෆෝන් මෙන් වීඩියෝවක් ගැනීමට හෝ ඡායාරූපයක් ගැනීමට පෙර උපාංගය ඉහළට ඔසවා පෙන්වීමේ අවශ්‍යතාවක් ස්මාර්ට් කණ්ණාඩි සඳහා නොමැති බැවින්, වඩාත් රහසිගතව දර්ශන ලබා ගැනීමට හැකිවීම මඟින් අවට සිටින පුද්ගලයන්ට තමන් රූගත කරනු ලබන්නේද යන්න දැනගැනීම අපහසු වන බව ඇය සඳහන් කළාය.

නානකාමරවල රහසිගතව වීඩියෝ කිරීම සහ මහජනතාව අතර සිටින කාන්තාවන් වෙත ළඟම අවසරයකින් තොරව සමාජ මාධ්‍ය වෙත දර්ශන උඩුගත කිරීම වැනි දෑ මේ වන විටත් විදෙස් රටවල සිදුව ඇති බව ඇය පෙන්වා දුන්නාය. මීට අමතරව මුහුණු හඳුනා ගැනීමේ තාක්ෂණය (facial recognition) වැනි අනාගත සංවර්ධනයන් නිසා පෞද්ගලිකත්වයට වන බලපෑම තවත් වැඩි විය හැකි බව ඇය වැඩිදුරටත් කියා සිටියාය.

ආයතන සඳහා මිස පුද්ගලයන් සඳහා සකස් නොවූ නීති

නවසීලන්තයේ පෞද්ගලිකත්ව රාමුව තුළ පැළඳිය හැකි තාක්ෂණය සම්බන්ධයෙන් මූලික දුර්වලතාවක් පවතින බව මිල්ස් විශ්වාස කරයි.

“අපගේ පෞද්ගලිකත්ව නීති ප්‍රධාන වශයෙන්ම පුද්ගලයන් ආරක්ෂා කිරීම අරමුණු කරගත් ඒවා වුවද, ඒවා ඉලක්ක කර ඇත්තේ ආයතන සහ ආයතන සිදු කරන ක්‍රියාකාරකම් වෙතයි” යැයි ඇය පවසයි. “ඒවා පුද්ගලයන් විසින් රැස් කරනු ලබන පෞද්ගලික තොරතුරු සමඟ කටයුතු කිරීමට සකස් කර නැහැ.”

අන්තර්ජීව රූගත කිරීම්, හානිකර ඩිජිටල් සන්නිවේදන සහ ඇතැම් stalking (පසුපසින් ලුහුබැඳීමේ) වැරදි සඳහා පවතින නීති යොදා ගත හැකි වුවද, කැමරා කණ්ණාඩිවල දෛනික භාවිතයෙන් බහුතරයක් වත්මන් නීතිමය ආරක්ෂාවන්ගෙන් ඔබ්බට යන බව මිල්ස් පවසයි.

‘බරපතල පෞද්ගලිකත්ව හානි’

පෞද්ගලිකත්ව කොමසාරිස් කාර්යාලය ප්‍රකාශ කර ඇත්තේ පෞද්ගලිකත්ව පනත පුළුල් ලෙස නියාමනය කරනු ලබන්නේ පුද්ගලයන්ගේ සහ ආයතනවල ක්‍රියාකාරකම් මිස පුද්ගලයන්ගේ ක්‍රියාකාරකම් නොවන බවත්, කුමන තාක්ෂණය භාවිත කළද එය අදාළ වන බවත්ය.

“CCTV, ඩ්‍රෝන සහ ස්මාර්ට් කණ්ණාඩි වැනි මෙවලම් මඟින් පුද්ගලයන්ට එකිනෙකා රූගත කිරීම පහසු කර තිබෙනවා. පුද්ගලයන් ඒවා වගකීමෙන් යුතුව භාවිත නොකළහොත්, එය බරපතල පෞද්ගලිකත්ව හානිවලට මඟ පාදන්න පුළුවන්” යැයි ප්‍රකාශකයා සඳහන් කළේය.

රහසිගතව රූගත කිරීම් සඳහා කණ්ණාඩි භාවිත කරන පුද්ගලයන් විසින් පුද්ගලික තොරතුරු රැස් කිරීම, භාවිත කිරීම හෝ හෙළිදරව් කිරීම සාධාරණ පුද්ගලයෙකුට අතිශයින්ම අප්‍රසන්න වන තත්ත්වයකට පත් වුවහොත්, එය පෞද්ගලිකත්ව පනත උල්ලංඝනය කිරීමක් විය හැකි බවද එම කාර්යාලය පෙන්වා දෙයි.

අධීක්ෂණ ගැටලු පළඳින්නාගෙන් ඔබ්බට විහිදේ

මේ අතර, ඕක්ලන්ඩ් විශ්වවිද්‍යාලයේ වාණිජ නීති මහාචාර්ය ගෙහාන් ගුණසේකර (Gehan Gunasekara) විසින් මෙම උපාංග පිටුපස ඇති සමාගම් පිළිබඳවද ප්‍රශ්න මතු කර ඇත.

“ඔහුගේ බිය වූයේ පුද්ගලයන් විසින් කැමරා කණ්ණාඩි අයුතු ලෙස භාවිත කිරීම පමණක් නොව, මෙම තාක්ෂණය ක්‍රියාත්මක කරන වේදිකා මඟින් ජනතාව ගමන් කරන ස්ථාන, ඔවුන් නරඹන දේවල් සහ ප්‍රජාවන් හැසිරෙන ආකාරය පිළිබඳ විශාල තොරතුරු ප්‍රමාණයක් රැස් කර ගැනීමට හැකි වීමයි.”

“වේදිකාවට එම සියලුම තොරතුරු දැනගන්න පුළුවන්” යැයි ඔහු පවසයි. “ඔවුන්ට ප්‍රවණතා සිතියම්ගත කිරීමට, ජනයා ගමන් කරන ස්ථාන සහ ඔවුන් සාප්පු සවාරි යන ගබඩා වර්ග බලාගන්න පුළුවන්.”

කෘත්‍රිම බුද්ධි පද්ධති වැඩිදියුණු කිරීමට පෙර සමාගම් දත්ත නිර්නාමික කළ අවස්ථාවලදී පවා, එම එකතු කළ තොරතුරු වාණිජමය වශයෙන් වටිනාකමකින් යුක්ත වන අතර, එය පෞද්ගලිකත්වය සහ දත්ත ස්වෛරීභාවය පිළිබඳ පුළුල් ප්‍රශ්න මතු කරන බව ගුණසේකර පෙන්වා දෙයි.

අන්ධ නවසීලන්ත ජාතිකයින්ට ‘ක්‍රීඩාව වෙනස් කරන’ තාක්ෂණයක්

කෙසේ වෙතත්, මෙම තාක්ෂණය සැමදෙනාම තර්ජනයක් ලෙස දකින්නේ නැත.

Blind Low Vision New Zealand ආයතනයේ ප්‍රධාන විධායක ඇන්ඩ්‍රියා මිඩ්ජන් (Andrea Midgen) සඳහන් කළේ AI-සක්‍රීය ස්මාර්ට් කණ්ණාඩි යනු තම ප්‍රජාව දැක ඇති වඩාත්ම වැදගත් තාක්ෂණික දියුණුව බවයි.

මෙම කණ්ණාඩි මඟින් වීදි සංඥා, ආපනශාලා මෙනු සහ අනෙකුත් දෘශ්‍ය තොරතුරු ශබ්ද නඟා කියවිය හැකි අතර, පරිශීලකයින්ට සුදු සැරයටියක් හෝ මාර්ගෝපදේශක සුනඛයෙකු සඳහා දෑත් නිදහස්ව තබා ගැනීමට ඉඩ සලසයි.

“මෙය අපේ ප්‍රජාව වෙනුවෙන් තාක්ෂණය තුළ මෙතෙක් ලැබුණු වඩාත්ම උද්යෝගිමත් සහ වෙනසක් ඇති කළ හැකි දෙයක්” යැයි මිඩ්ජන් පවසයි.

පෞද්ගලිකත්ව ගැටලු පිළිගත් ඇය, ඒවා පැන නගින්නේ තාක්ෂණය නිසා නොව මිනිසුන් එය භාවිත කිරීමට තෝරා ගන්නා ආකාරය නිසා බව පැවසුවාය. “මෙය ස්මාර්ට්ෆෝන් සමඟ දැනටමත් සිදුවන දෙයක වෙනස් ස්වරූපයක් පමණයි” යැයි ඇය වැඩිදුරටත් කියා සිටියාය.

‘වගකීමෙන් යුතුව භාවිත කරන්න’ – Kmart

Kmart සමූහයේ ප්‍රකාශකයෙකු තහවුරු කළේ සිය Anko කැමරා කණ්ණාඩි නවසීලන්තය තුළ මිලදී ගැනීමට ඇති බවයි.

“Anko කැමරා කණ්ණාඩි යනු ප්‍රධාන තාක්ෂණික සහ ඇස් කණ්ණාඩි වෙළඳ නාම වලින් ගෝලීය වශයෙන් ලබා ගත හැකි product Image නිෂ්පාදන සමඟින්, ස්ථාපිත සහ වඩ වඩාත් ප්‍රධාන ධාරාවේ පැළඳිය හැකි තාක්ෂණ කාණ්ඩයක කොටසකි” යැයි ප්‍රකාශකයා පැවසීය. “මෙම කාණ්ඩයේ අනෙකුත් නිෂ්පාදන මෙන්ම, ඒවා පරිශීලකයින්ට ශ්‍රව්‍ය සහ සම්බන්ධතා විශේෂාංග සපයන අතරම ඡායාරූප සහ වීඩියෝ ලබා ගැනීමට ඉඩ සලසයි.”

“පින්තූර පටිගත කිරීමට හැකි ඕනෑම උපාංගයක් මෙන්, පාරිභෝගිකයින් මෙම නිෂ්පාදනය වගකීමෙන් යුතුව, ගෞරවනීය ලෙස සහ අදාළ නීතිවලට හා පෞද්ගලිකත්වය පිළිබඳ ප්‍රජා අපේක්ෂාවන්ට අනුකූලව භාවිත කරනු ඇතැයි අපි අපේක්ෂා කරමු.”

අධිකරණ අමාත්‍යාංශය ප්‍රකාශ කර ඇත්තේ ස්මාර්ට් කණ්ණාඩි ගැට็වට විශේෂිත වූ නියාමන ප්‍රතිචාරයක් හඳුන්වා දීමට දැනට කිසිදු සැලසුමක් නොමැති බවයි.