ෆාමැක් (Pharmac) යෝජනාවට විරෝධය: දෙවන වර්ගයේ දියවැඩියා රෝගීන් සඳහා වන ඖෂධ ප්රවේශයේ වෙනසක්!
🚨 විශේෂ සෞඛ්ය පුවත් විවරණය — දියත නිවුස් නිව්සීලන්තය (Diyatha News New Zealand)
2026 මැයි 22 (ඕක්ලන්ඩ්, නවසීලන්තය) — දෙවන වර්ගයේ දියවැඩියාව සඳහා ලබා දෙන ඖෂධ කිහිපයකට ප්රවේශ වීමේ නිර්ණායකවලින් ‘වාර්ගිකත්වය’ (Ethnicity) ඉවත් කිරීමට ෆාමැක් (Pharmac) ආයතනය ගෙන ඇති යෝජනාව සම්බන්ධයෙන් වෛද්ය ප්රජාව අතරින් දැඩි විවේචන එල්ල වී තිබේ.
🩺 1. යෝජිත වෙනස්කම් සහ සෞඛ්ය විශේෂඥයින්ගේ මතය
මීට පෙර 2021 වසරේදී, දියවැඩියාව වැළඳීමේ ඉහළ අවදානමක් සහිත මාවෝරි සහ පැසිෆිකා ජනතාව සඳහා මෙම ඖෂධවලට ප්රමුඛතා ප්රවේශයක් ලබා දීමට තීරණය කෙරිණි. ෆාමැක් ආයතනයේ නව යෝජනාවට අනුව:
- නිර්ණායක වෙනස: හෘද වාහිනී අවදානම් මට්ටම 15% සිට 10% දක්වා අඩු කිරීම.
- වාර්ගික නිර්ණායක ඉවත් කිරීම: මාවෝරි සහ පැසිෆිකා රෝගීන්ට විශේෂ අවදානම් සාධක පෙන්වීමකින් තොරව ඖෂධ ලබා ගැනීමේ අවස්ථාව අහෝසි කිරීම.
වෛද්ය ජෝන් බේකර් මහතා පවසන්නේ මෙම යෝජනාව “ඉතා විශාල පසුබෑමක්” බවයි. විශේෂයෙන්ම දියවැඩියාව නිසා ඇතිවන වකුගඩු රෝග (Diabetic Kidney Disease) සඳහා ඔප්පු කර ඇති ඖෂධ (empagliflozin, dulaglutide සහ liraglutide) හුදු හෘද වාහිනී අවදානම මත පමණක් ලබා දීම අතාර්කික බව ඔහු තර්ක කරයි.
📊 2. දියවැඩියා ව්යාප්තියේ සංඛ්යාලේඛන
මහිතහි මතෙහුක (National Diabetes Network) දත්තවලට අනුව, දියවැඩියාව වැළඳීමේ අවදානම ජනවාර්ගික කණ්ඩායම් අනුව මෙසේය:
| ජනවාර්ගික කණ්ඩායම | දියවැඩියාව වැළඳීමේ අනුපාතය |
| පැසිෆිකා (Pasifika) | 1 දෙනෙකුට 7 දෙනෙකු (1/7) |
| මාවෝරි (Māori) | 1 දෙනෙකුට 12 දෙනෙකු (1/12) |
| පාකෙහා (Pākehā) | 1 දෙනෙකුට 20 දෙනෙකු (1/20) |
⚖️ 3. රජයේ ස්ථාවරය සහ විවාදය
සහකාර සෞඛ්ය අමාත්ය ඩේවිඩ් සීמור පවසන්නේ, පුද්ගලයෙකුගේ මුතුන් මිත්තන් පැමිණි ප්රදේශය මත පදනම්ව ඖෂධ අහිමි නොවිය යුතු බවයි. ෆාමැක් ආයතනය පවසන්නේ මෙම වෙනස්කම් හරහා ඉදිරි වසර පහ තුළ පුද්ගලයින් 23,000කට වැඩි පිරිසකට මෙම ඖෂධ වෙත ප්රවේශය පුළුල් වන බවයි. එයින් තුනෙන් එකක් මාවෝරි හෝ පැසිෆිකා පසුබිම්වලින් පැමිණි අය වනු ඇතැයි ඔවුන් අපේක්ෂා කරයි.
