අමෙරිකාවේ දරුණු රුධිර සංචිත අර්බුදයක්: රතු කුරුස ආයතනයෙන් ජාතික හදිසි තත්ත්වයක් ප්රකාශයට පත් කෙරේ!
දියත නිවුස් නිව්සීලන්තය (Diyatha News New Zealand)
කොළඹ, ශ්රී ලංකාව — 2026 ජූලි 30 — අමෙරිකා එක්සත් ජනපදය තුළ රුධිර සංචිත ඉතිහාසයේ දැඩිම හා අවදානම් මට්ටමකට පහත වැටීම හේතුවෙන්, එරට රතු කුරුස (American Red Cross) ආයතනය විසින් ජාතික රුධිර සැපයුම් අර්බුදයක් (National Blood Supply Crisis) නිල වශයෙන් ප්රකාශයට පත් කර තිබේ.
ඉතිහාසය පුරා මෙවැනි තත්ත්වයක් උද්ගත වී ඇත්තේ දෙවැනි වතාවට පමණක් වන අතර, මීට පෙර මෙგප්රමාණයේ දැඩි ජාතික අර්බුදයක් වාර්තා වී තිබුණේ 2022 වසරේ කොවිඩ් වසංගත සමයේදීය.
අර්බුදයේ බරපතලකම සහ ප්රධාන හේතු
අමෙරිකානු රතු කුරුස ආයතනය පෙන්වා දෙන ආකාරයට, පසුගිය මාසය තුළ පමණක් එරට සමස්ත රුධිර සැපයුම සියයට 25කින් පමණ පහත වැටී ඇති අතර, රුධිර පරිත්යාගයන් පසුගිය වසර හතරක කාලය තුළ වාර්තා වූ අවම ග්රීෂ්ම කාලීන මට්ටමට (Four-year summer low) ළඟා වී තිබේ.
මෙම හදිසි අර්බුදය නිර්මාණය වීම සඳහා ප්රධාන වශයෙන් බලපා ඇති සාධක ලෙස පහත කරුණු දැක්විය හැකිය:
- අධික උණුසුම සහ ආන්තික කාලගුණය: ග්රීෂ්ම සෘතුවේ පවතින දැඩි උණුසුම් කාලගුණය සහ අයහපත් වායු තත්ත්වයන් හේතුවෙන් ජනයා එළිමහට බැසීම සීමා කර ඇති අතර, නියමිත පරිදි රුධිර දන් දීමේ කඳවුරු සංවිධානය කිරීමට බාධා මතුව ඇත.
- ලැව්ගිනි සහ ස්වභාවික ආපදා: රට තුළ හටගත් ලැව්ගිනි වැනි හදිසි තත්ත්වයන් නිසා රාජ්ය සහන සහ හදිසි සම්පත් වෙනත් අංශ වෙත යොමු කිරීමට සිදුවීම රුධිර එකතු කිරීමේ ක්රියාවලියට බලපා තිබේ.
- සෘතුමය රෝග තත්ත්වයන්: රට තුළ පැතිර ගිය ආහාර මාර්ගගත රෝග (Food-borne illnesses) සහ අනෙකුත් සෘතුමය අසනීප තත්ත්වයන් හේතුවෙන් පරිත්යාගශීලීන්ගේ සහභාගීත්වය අපේක්ෂිත මට්ටම ඉක්මවා පහත වැටී ඇත.
- රෝහල්වල ඉහළ ගිය ඉල්ලුම: ග්රීෂ්ම කාලීන අනතුරු සහ හදිසි ප්රතිකාර අවශ්යතා (Summer Trauma Season) ඉහළ යාම නිසා, රතු කුරුස ආයතනය සාමාන්ය ප්රමාණයට වඩා දිනකට රුධිර ඒකක 3,500කට අධික ප්රමාණයක් අඛණ්ඩව රෝහල් වෙත බෙදාහරිමින් සිටී.
‘O’ රුධිර කාණ්ඩවලට පවතින දැඩි ඉල්ලුම සහ රෝහල් මත වන බලපෑම
අමෙරිකාවේ සමස්ත රුධිර සැපයුමෙන් 40%කට ආසන්න ප්රමාණයක් සපයන එකම සහ විශාලතම ආයතනය වන රතු කුරුස ආයතනය, මේ වන විට ‘O ධන’ (O positive) ඇතුළු සියලුම ‘O’ කාණ්ඩයේ රුධිර සැපයුම දිනකටත් වඩා අඩු මට්ටමකට (Less than a one-day supply) වැටී ඇති බව අනාවරණය කරයි.
- රුධිර සෛලවල ආයු කාලය සීමිත බැවින් (පරිත්යාග කළ රුධිරය දින 42ක් ඇතුළත භාවිත කළ යුතුය), ඒවා විශාල වශයෙන් දීර්ඝ කාලයක් ගබඩා කර තබා ගැනීමේ හැකියාවක් නොමැත.
- හදිසි අනතුරු අවස්ථාවලදී රෝගියාගේ රුධිර කාණ්ඩය පරීක්ෂා කිරීමට වෙලාවක් නොමැති අවස්ථාවලදී බහුලවම භාවිත කරන විශ්වීය රුධිර කාණ්ඩය වන්නේ ‘O’ රුධිරයයි.
- මෙම හිඟය හේතුවෙන් හදිසි නොවන ශල්යකර්ම කල් දැමීමට හෝ රෝගීන් වෙනත් වෛද්ය මධ්යස්ථාන වෙත මාරු කිරීමට රෝහල් බලධාරීන්ට සිදුව තිබේ.
මෙම තත්ත්වය තවදුරටත් උග්රවීම වැළැක්වීම සඳහා වහාම ඉදිරිපත් වී රුධිරය පරිත්යාග කරන ලෙස එරට ජනතාවගෙන් දැඩි ලෙස ඉල්ලා සිටීමට රතු කුරුස ආයතනය පියවර ගෙන ඇත. මෙයට අමතරව, කැනඩාවේද ජුනි මස මුල සිට රුධිර සැපයුම සියයට 20 කට ආසන්න ප්රමාණයකින් පහත වැටී ඇති බව ‘කැනේඩියානු රුධිර සේවය’ නිවේදනය කර තිබේ.
