නවසීලන්තයේ විරැකියාව වසර 11 ක ඉහළම අගයකට: අගය 5.6% දක්වා ඉහළට!
දියත නිවුස් නිව්සීලන්තය (Diyatha News New Zealand)
Wellington, නවසීලන්තය — 2026 අගෝස්තු 05 — නවසීලන්තයේ විරැකියාව ගත වූ වසර 11 ක කාලය තුළ ඉහළම අගය වාර්තා කරමින් ජුනි මාසයෙන් අවසන් වූ කාර්තුව තුළ 5.6% දක්වා ඉහළ ගොස් ඇති බව නවසීලන්ත සංඛ්යාලේඛන දෙපාර්තමේන්තුව (Stats NZ) පවසයි. මීට පෙර (මාර්තු කාර්තුවේ) මෙම අගය 5.4% ක් ලෙස සටහන් වී තිබුණි.
1. ප්රධාන සංඛ්යා ලේඛන සහ දත්ත
- මුළු විරැකියාව: මුළු විරැකියාවට ලක් වූවන්ගේ සංඛ්යාව 171,000 ක් දක්වා ඉහළ ගොස් ඇති අතර, එය පෙර කාර්තුවට වඩා 7,000 ක වැඩිවීමකි.
- රැකියා උත්පාදනය සහ ශ්රම බලකාය: අදාළ කාර්තුව තුළ නව රැකියා 5,000 ක් පමණ එකතු වී ඇතත්, ශ්රම බලකායේ වර්ධනය ඊට වඩා තුන්ගුණයක් (21,000 කින්) වේගවත් වීම විරැකියාව ඉහළ යාමට ප්රධාන හේතුව වී තිබේ.
- දිගුකාලීන සහ තරුණ විරැකියාව: වසරකට වැඩි කාලයක් රැකියා විරහිතව සිටින දිගුකාලීන විරැකියාවෙන් පෙළෙන්නන්ගේ ප්රතිශතය 19% දක්වා ඉහළ ගොස් ඇති අතර, අවුරුදු 15 ත් 24 ත් අතර තරුණ විරැකියාව 13.8% දක්වා ඉහළ ගොස් ඇත.
- කලාපීය විරැකියාව: උතුරු දූපතේ විරැකියා අගය 6% ක් වන අතර, දකුණු දූපතේ එය 5% ට වඩා අඩු අගයක් (3.7%) ගනී. ඕක්ලන්ඩ් සහ නෝර්ත්ලන්ඩ් කලාපවල විරැකියා අගය 6% ඉක්මවා ඇත.
2. ආර්ථික විචාරකයින් සහ දේශපාලන ප්රතිචාර
- ආර්ථික හේතු: දුර්වල ආර්ථික තත්ත්වය මෙන්ම මෑතකදී ඇති වූ එක්සත් ජනපද-ඉරාන යුද්ධය හේතුවෙන් ගෝලීය වශයෙන් ඉන්ධන මිල ඉහළ යාම සහ වෙළෙඳපොළේ ඇති වූ අවිනිශ්චිතතාවය ව්යාපාරිකයින්ගේ බඳවා ගැනීම් මන්දගාමී කිරීමට බලපා ඇති බව ආර්ථික විද්යාඥයෝ පෙන්වා දෙති.
- දේශපාලන මත:
- මුදල් ඇමතිනි නිකොලා විලිස්: රජය ආර්ථික විශ්වාසය සහ ව්යාපාරික ධෛර්යය ඉහළ නැංවීමට, සංචාරක කර්මාන්තයට සහ ප්රධාන ඉදිකිරීම් ව්යාපෘති සඳහා සහයෝගය ලබා දීමට කටයුතු කරමින් සිටින බව ප්රකාශ කළාය.
- කම්කරු පක්ෂය: මෙම දත්ත වත්මන් ආණ්ඩුවේ අසාර්ථක ආර්ථික කළමනාකරණයට දැඩි දඬුවමක් බව විපක්ෂය පවසයි.
- නවසීලන්ත පළමුව පක්ෂය (Winston Peters): හෝමුස් සමුද්ර සන්ධියේ ගැටුම සහ ඉන්ධන මිල ඉහළ යාම මෙම තත්ත්වයට සෘජුවම බලපෑ බව පෙන්වා දී තිබේ.
