දකුණු පැසිෆික් කලාපයේ චීන මිසයිල අත්හදා බැලීම: එය “සාමාන්ය” ක්රියාවලියක් බව චීනය පවසයි
ජාත්යන්තර පුවත්
2026 ජූලි 07 — දකුණු පැසිෆික් කලාපයේ චීනය විසින් සිදුකළ දිගු දුර බැලස්ටික් මිසයිල අත්හදා බැලීම සිය වාර්ෂික හමුදා පුහුණු වැඩසටහනේ කොටසක් වන “සාමාන්ය” ක්රියාවලියක් බවත්, එය ජාත්යන්තර නීතියට අනුකූල බවත් චීනය අවධාරණය කරයි.
චීනයේ ස්ථාවරය
චීන විදේශ අමාත්යාංශයේ ප්රකාශිකා මාඕ නිං මහත්මිය පවසා සිටියේ මෙම මිසයිල පරීක්ෂණය කිසිදු රටකට හෝ ඉලක්කයකට එරෙහිව සිදුකළ එකක් නොවන බවයි.
- “මෙම ක්රියාවලිය ජාත්යන්තර නීතියට සහ සම්ප්රදායික ජාත්යන්තර භාවිතයන්ට අනුකූලයි. අදාළ රටවල් මේ පිළිබඳව අනවශ්ය ලෙස තැති නොගනු ඇතැයි අපි බලාපොරොත්තු වෙනවා,” ඇය පැවසුවාය.
- පරීක්ෂණයට පෙර අදාළ රටවල් දැනුවත් කර ඇති බවත්, සමස්ත ක්රියාවලියම ආරක්ෂිතව සහ වෘත්තීය මට්ටමින් සිදුකළ බවත් ඇය වැඩිදුරටත් සඳහන් කළාය.
නිව්සීලන්තය සහ කලාපීය රටවල විරෝධය
කෙසේ වෙතත්, මෙම ක්රියාව නිව්සීලන්තය ඇතුළු පැසිෆික් කලාපීය රටවල් දැඩි ලෙස විවේචනය කර තිබේ.
- වින්ස්ටන් පීටර්ස්ගේ ස්ථාවරය: නිව්සීලන්ත විදේශ කටයුතු අමාත්ය වින්ස්ටන් පීටර්ස් මහතා පවසන්නේ මෙම අත්හදා බැලීම පැසිෆික් කලාපයේ සාමය සහ ස්ථායීතාවයට “පටහැනි” ක්රියාවක් බවයි. විශේෂයෙන්ම, ‘රරොටොංගා ගිවිසුම’ (Treaty of Rarotonga) මගින් ස්ථාපිත කර ඇති ‘දකුණු පැසිෆික් න්යෂ්ටික අවිවලින් තොර කලාපයට’ මෙම මිසයිලය එල්ල කිරීම ගිවිසුමේ අරමුණට හානි කරන්නක් බව ඔහු අවධාරණය කළේය.
- කලාපීය ආරක්ෂාව: මෙම මිසයිලය මයික්රොනීසියාව, නාඌරු, ටුවාලු සහ කිරිබති වැනි දූපත් රාජ්යවල සුවිශේෂී ආර්ථික කලාප (EEZ) හරහා ගමන් කරමින් ටුවාලු සහ කිරිබති ආසන්න මුහුදු කලාපයට පතිත වී ඇත.
චීන මිසයිල අත්හදා බැලීම සම්බන්ධයෙන් නිව්සීලන්තය සිය දැඩි විරෝධය චීන බලධාරීන් වෙත වහාම දැනුම් දී තිබේ. සිංගප්පූරුවේ සහ ජපානයේ නිල සංචාරයක නිරත වන අමාත්ය වින්ස්ටන් පීටර්ස්, ජපාන ආරක්ෂක අමාත්යවරයා සමඟ පැවැත්වෙන සාකච්ඡාවලදී මෙම කරුණ ප්රධාන මාතෘකාවක් වනු ඇතැයි අපේක්ෂා කෙරේ.
